Outdoor Türkiye

Türkiye’nin Outdoor sayfası olarak ekstrem sporlar ile ilgili serimize devam ediyoruz. Bu yazımızda ve devam eden birkaç yazıda ekstrem sporlardan bir hayat tarzı olan enduro sporunu tanıtacağız. Enduro ne demektir sorusunun cevabıyla başlayan serimizde enduronun tanımı, enduro sporunun tarihçesi, enduro yarışları ve enduro motosikletleriyle ilgili detaylı bilgiler vereceğiz. Enduro bisikletlerin özellikleri, enduro kask, enduro motosikletler, enduro bike, enduro motor modelleri, enduro kask ve enduro bot ile ilgili yazılarımız hazırlanmaktadır.

Enduro Ne Demektir?

İster bir motosiklet yarışçısı, ister bir outdoor tutkunu, ister hobi olarak motosiklet veya bisiklet kullanan birisi olun, son birkaç yılda muhtemelen çok sık duyduğunuz bir terim vardır: Enduro. Peki Enduro Ne Demektir? Enduro Nedir?

Enduro Yarışı’nın Tanımı:

Tıpkı outdoor kavramı gibi enduro teriminin de Türkçe tam karşılığı yoktur ve İngilizce olan enduro kelimesi aynı yazım ve okunuşuyla (tıpkı outdoor gibi) Türkçe’ye geçmiştir. Enduro Sporu (İngilizce’den endurance/dayanıklılık) motosiklet – arazi aktiviteleri (outdoor motosiklet ve bisiklet yarışları) ve bazı motosiklet/bisiklet çeşitleri için kullanılan uluslararası bir terimdir.

What is Enduro Racing? | Liv Cycling Official site
Enduro Ne Demektir?

Enduro, en temel tanımıyla inişlerin zamanlandığı ve yokuşların zorunlu olduğu ancak zamanlanmadığı bir dağ bisikleti yarışı türüdür. Biniciler, aralarında nötr “transfer” aşamaları olacak şekilde, esasen yokuş aşağı olan etaplarda zamanlanır. Transfer aşamaları genellikle belirli bir süre içinde tamamlanmalıdır, ancak birikmiş sürenin bir parçası değildir.

Günümüzde özellikle Türkçe’de daha çok bir motosiklet çeşidi ve sporu olarak algılanıp kullanılsa da Enduro bir dağ bisikleti yarışı biçimidir. Ayrıca “enduro” kelimesi sıfat olarak belirli bir patika, bisiklet, dağ bisikleti ekipmanı veya kıyafeti için de kullanılmaktadır.

“Enduro,  eğlenceli, ulaşılabilir ve heyecan verici bir dağ bisikleti biçimidir.” cümlesi de “Enduro, en temel tanımıyla inişlerin zamanlandığı ve yokuşların zorunlu olduğu ancak zamanlanmadığı bir dağ bisikleti yarışı türüdür.”, “Enduro motosiklet alacağım” cümlesi de enduro kelimesinin kullanımı açısından doğru olarak kabul edilir.

Çeşitli Enduro Tanımları:

Enduro motorcycle - Wikipedia
Enduro Ne Demektir?
  • Enduro, genişletilmiş arazi ve arazi yollarında yapılan bir motosiklet sporudur. Enduro, birçok farklı engel ve zorluktan oluşur.
  • Enduro etkinliğinin ana türü ve Dünya Enduro Şampiyonası’nın düzenlendiği format, bir zaman kartı enduro’dur, bu sayede zamana karşı bir zaman denemesinde birkaç aşama yarışılır.
  • Enduro özel donanımlı motosikletler ve offroad araçlarla, doğal parkurlarda yapılan bir tür yarış sporudur.
  • Enduro, arazi yarışları için gerekli fiziksel uygunluk, XC tarzı etap yarışları için gerekli zihinsel dayanıklılık ve teknik yerçekimi ile beslenen tekli yolda gezinmek için bisiklet kullanma becerilerinden tüm yarış disiplinlerinin unsurlarını birleştirir.
  • Dayanıklılık yarışlarına verilen genel isimdir enduro. En az 2 saat ve genelde 12-24 arası olur.
  • Arazi şartlarında bisiklet/motosiklet kullanmaya enduro denilmektedir.
  • Enduro touring motoru kadar uzun yola dayanıklı, street bike kadar iyi yol tutan yüksek, dişli lastik kullanan bir motosiklet çeşididir.
  • Doğal parkurda yapılan ve doğa şartlarına karşı mücadele verilen bir yarış türü,
  • Enduro motosikletler yükseklik, tekerlek arası mesafe oturuş pozisyonu ile her çeşit zemin için rahat kullanım imkanı veren motorlardır.
  • Enduro, çoğunlukla, eğlenceli, ulaşılabilir ve heyecan verici bir dağ bisikleti biçimidir.

Enduro’nun Tarihçesi

Enduro-sporunun kökeni 100 yıldan daha öncesine dayanmaktadır. İngiliz motosiklet sürücüleri birliği 1903 yılında “1000 Mil Arazi Sürüşü”  adı altında yarış organize etmiştir ve bu yarış 1909 yılından itibaren her yıl İskoçya Dağlarında arazi sürüşü (The Scottish Six Days Trial) yapılmıştır.

SSDT Winners List - all winners back to 1932 for Scottish Six Days Trial
Enduro Scottish six Days Trial

1912 yılından itibaren motosikletler için İngiliz Six Days Yarışları başladı. Bu yarışın günlük yarış parkuru zaman ve geçiş kontrol noktalarını içeren takribi 270 km uzunluktaki arazi ve dağ etaplarından oluşuyordu. 1913 yılında dönemin Dünya Federasyonu FICM yönetimi altında “Uluslararası Altı Gün Sürüşü“ o zamanlardaki ismi ile “International Six Days Trial“ organize edildi. 1.ve 2. Dünya savaşları yüzünden verilen aralara rağmen Six Days Enduro-Sporu’nun zirvesi olarak kaldı.

Six Days yarışının gelişimi ve ünü Enduro-Sporu’nun gelişmesinde yol göstericidir.  1960 yılına kadar genelde çok az modifiye motosiklet kullanılmışken özel etapların (bunlardan birisi motocross) başlaması ile Motocross’larda geliştirilen özel modifiyeler enduro motosikletlerinde de kullanıldı. Böylelikle motosikletler daha geniş süspansiyon aralığı, yerden yüksek mesafe, yüksek grenaj, yükseltilmiş eksozlar sayesinde arazi uygunluğu artırılmıştır. Bu gelişmeler akabinde parkurlar da daha iddialı olmaya başladı. Dik çıkış ve inişler, kaya geçişleri, Trial benzeri geçişler eklendi.

Çevre Koruma Kanunu ve arazi sahiplerinin itirazlarından ötürü Batı Avrupa‘da, özellikle Almanya’da çok büyük kısıtlamalar getirildi. Dolayısıyla çoğu organizasyon ağırlık olarak kum çukurları veya benzeri kapalı alanlarda ve sonrasında trafiğe açık alanların geçiş etabı olarak kullanılması ile gerçekleşmeye başladı. Bu gelişme enduro-sporunun Almanya’nın batısında azalmasına sebep oldu.

Günümüzde enduro-sporu iskandinav ülkelerinde popüler (İsveç, Finlandiya) olduğu gibi Fransa, İtalya, İngiltere ve Amerika’da da popülerdir. Bir çok ülkede 60’lı ve 80’lı yılların makinaları ile „Classic Offroad“ düzenlenmektedir.

Enduro’nun Kökenleri

Enduro dağ bisikleti yarışının kökenleri, Dünya Ralli Şampiyonası gibi hem araba rallisinden hem de motosiklet enduro yarışlarından biraz ilham almıştır. Dağ bisikleti enduro, esasen bugün “All-Mountain” olarak anılan dağ bisikleti formatının rekabetçi yönüdür. Başlangıçta dağın tepesine çıkmayı ve ardından dibe doğru yarışmayı gerektiren günlük dağ bisikleti sürüşlerinden kaynaklandı.

SSDT | Past Trials - 1912
Enduro’nun Tarihçesi

Modern format kullanılarak bildirilen ilk enduro yarışı Ağustos 2003’te Val D’Allos’ta yapıldı. Daha önce enduro tarzı yerel yarışlar, 80’li ve 90’lı yıllarda İtalya, Yeni Zelanda ve Birleşik Krallık’ta yapıldı. Modern enduro formatının öncüsü, zaman aşamalarına ve sınırsız bağlantılara dayalı ralli formatıdır. Bununla birlikte, Fransa’da bulunan bu ırklar, yokuş aşağı yönelimli olmaktan ziyade daha çok kros kayağı olma eğilimindeydi.  

Enduro Yarışları Nasıl Yapılır:

Geleneksel bir zaman tutma endurosunda, sürücüler gruplar veya sıralar halinde birlikte ayrılırlar ve her sıra belirli bir dakikada başlar. Olayın amacı, katı bir programa göre önceden tanımlanmış kontrol noktalarına ulaşmaktır. Erken veya geç varışlar, binicilerin puanlarının cezalandırılmasına neden olur. Gün boyunca, makineye yakıt ikmali ve servis işlemleri için de tahsis edilmiş dönemler olacaktır. Belirli sürelere uyulmaması veya izin verilmediğinde dışarıdan yardım alınması cezaları uygulanır.

Bir dünya şampiyonası parkuru en az 200 km olmalı ve uzunluğunun maksimum% 30’u asfalt yollarda olabilir. American Motorcycle Association (AMA) kuralları, parkur uzunluğu ve diğer değişkenler (ör. Ortalama hız, arazi tipi, vb.) Açısından farklıdır. Bölgesel yaptırım organının kuralları, belirli bir enduro kursunun kurallarını da etkileyebilir.

Endurolar ve Ralliler

Sıradan gözlemciler genellikle iki farklı etkinlik türünü, endurolar ve mitingleri karıştırırlar, ancak uluslararası arazi motosikleti topluluğu içinde, enduro terimi geleneksel olarak, özellikle yarışmacıların değişen arazilerde saatte ortalama bir mil tutmasını gerektiren zaman tutma etkinliklerini ifade eder. Yarışmacılar, yarış pisti boyunca bir dizi gizli zaman tutma kontrol noktaları ile denetlenir ve kontrol noktalarına varış zamanlarına göre cezalandırılır.

Southern MCC Isle of Man Enduro Trials Sidecar Trials
Enduro Yarışları

Ralli yarışları ise iki nokta arasında en hızlı zamana sahip yarışmacının kazanan ilan edildiği noktadan noktaya parkurlarda yapılır. Bu tür kurslar, yarışın toplam uzunluğundan daha kısa olabilir, bu durumda parkur birkaç kez tekrarlanır ve her tekrar bir tur olarak adlandırılır. Bu tür kurslar, yarışmacıların asla aynı zemini iki kez geçmemesi için çok uzun olabilir.

ABD’de ralli formatının popülaritesi büyük ölçüde artmıştır ve çoğu durumda “enduro” olarak anılır. AMA Ulusal Enduro Serisi, 2007’den beri “başlatma-kontrol / yeniden başlatma enduroları” olarak adlandırılan benzer bir format kullanmaktadır. Bu formatın, organizatörler için puanlamayı kolaylaştırmasının yanı sıra yarış formatının karmaşıklığını azaltarak yeni sürücüler için daha erişilebilir olduğuna inanılıyor.

Kesinlikle karışıklığın bir kısmı, rallilerin ve enduroların iki belirgin özelliği paylaşmasından kaynaklanıyor; motor sporları yarışlarının çoğu biçimine kıyasla genellikle uzundurlar ve genellikle bir olay sırasında arazinin herhangi bir bölümünü tekrar etmeden çeşitli arazi arazilerini kapsar.

Bu tür rallilere örnek olarak, SCORE International tarafından desteklenen ve yönetilen ve en iyi bilinen uzun mesafe arazi yarışları arasında yer alan Baja 500 ve Baja 1000 dahildir. Birden fazla güne yayılan ve farklı etap türlerine sahip, bazıları zamanlanmış ve diğerleri olmayan arazi yarışları genellikle ralliler (veya ralliler) veya ralli baskınları (Birleşik Krallık’ta yaygın olarak kullanılan bir terim) olarak adlandırılır. Dakar Rallisi gibi arazi rallisi ile eş anlamlıdır.

Enduro Yarışları iki farklı şekilde düzenlenir. Motocross yarışının aksine genellikle toplu olarak start alınmaz.

Enduro mountain bike racing exploding in Colorado with weekly races – The  Denver Post
Enduro sporu

Klasik Şekil Enduro Yarışları :

Daha önceden belirlenmiş bir parkurun (toplam 50 – 80 km arasında) belli bir sürede 3-4 defa geçilmesi ile yapılır. Belirlenen zaman limiti aşılırsa, zaman cezaları uygunlanmaktadır.

Kazananın belirlenebilmesi için her turda özel test etapları bulunmaktadır. Bu testler motokros, enduro veya ekstrem testlerden oluşabilir. Bu testlerde elde edilen süreler toplandıktan sonra zaman cezaları ile birlikte sonuç elde edilir. 2004 yılından sonra start alan sınıflar şöyle: E1 (125 2T ve 250 4T), E2 (250 2T ve 450 4T) und E3 (300 2T ve 500 4T) birer dakika ara ile. Bu tarihe kadar sınıflar hacime göreydi, 80 cc’ye kadar, 125 cc’ye kadar , 250 cc’ye kadar, 500 cc’ye kadar, 350 cc’ye kadar dört zamanlı ve 500 cc üzeri dört zamanlı.Bu sınıflandrıma zaman içerisinde motosiklet üreticilerinin talepleri ve isteklerine  uygun hale getirildi.

 Spor Olarak Enduro

Diğer şekli ile enduro-sporu: Bir Saat-Enduro‘da (Cross Country veya Hare Scramble) amaç daha önce belirlenen bir parkurda mümkün olan en fazla turu yapabilmektir. Genelde enduro’ya uygun hale getirilmiş bir enduro parkuru veya etrafı çevrili bir alan kullanılır.

Enduro-sporunu kapalı alan sporu veya küçük ve kısıtlı bir alanda uygulayabilmek için Endurocross (EnduroX) türetilmiştir. Organizasyonda Supercross benzeri bir parkurda uygun arazi-engelleri hazırlanır. Bu parkurun üstesinden gelebilmek için kısmen Trial-Spor’unu içeren becerilere ihtiyaç vardır. Uygulama şekli Supercross-Organizasyonuna denk düşmektedir.

Endurolar tipik olarak bir veya iki gün içinde gerçekleşir, ancak Trans Provence (Fransa), Andes Pacifico (Şili), ve Pisgah Etap Yarışı (Birleşik Devletler) gibi haftalık yarışmalar da mevcuttur.

Tipik bir günlük enduro, teknik olarak zorlu, genellikle alçalan arazide ve genellikle tek yollu bölümlerde gerçekleşen 3 ila 5 zamanlı aşamalardan oluşur. Bu aşamalar, ağırlıklı olarak yükselen “transfer” aşamaları ile bağlantılıdır. Bir sürücünün fiziksel olarak zorlu transfer aşamalarındaki performansı sonucunu etkilemese de, genellikle bir zaman sınırı veya bir sonraki etabın başlangıcı için izin verilen en son varış zamanı vardır.

Enduro World Series 2015 Kural Kitabına göre, etkinlik başına en az dört özel etap gereklidir, en az üç farklı parkur kullanılmalıdır ve sonuçlar her sürücü için tüm etap süreleri toplanarak hesaplanacaktır.

Enduro Bisiklet Yarışları:

Enduro dağ bisikleti yarışları, otomobil ralli yarışları ve motosiklet enduro yarışlarının etkisiyle Avrupa’da başladı. Konsept basitti: Bir dağın tepesine çıkın ve en alttaki zamana karşı yarışın.

Genel olarak, modern enduro yarışları 3-6 zaman aşaması arasında herhangi bir yeri içerir. Yarışın zamanlanmış bölümleri çoğunlukla yokuş aşağıdır, ancak yere bağlı olarak diklik, uzunluk ve zorluk açısından değişebilir. Her aşama arasında, çoğunlukla yokuş yukarı olan zamansız “transfer aşamaları” olacaktır. Yarışa bağlı olarak, transfer aşamaları bisiklete binme, telesiyej ve / veya eski moda pedal çevirme bölümlerini içerebilir.

UCI World Cup Downhill Racing Kicks Off this Weekend - Singletracks  Mountain Bike News
Enduro bisiklet yarışı

Her enduro yarışının farklı bir stil, zindelik ve beceri gereksinimi olduğunu ve genellikle her bir etkinliğe özgü bir dizi kurala sahip olduğunu göreceksiniz. Örneğin, bazı yarışlar, adınızı sonuçlarda görmek için son etabın bitiş çizgisini günün belirli bir saatine kadar geçmenizi gerektirir. Diğer ırkların her geçiş aşaması için bir zaman sınırı vardır.

Enduro dağ bisikleti yarışının kökenleri, Dünya Ralli Şampiyonası gibi hem araba rallisinden hem de motosiklet enduro yarışlarından biraz ilham almıştır. Dağ bisikleti enduro, esasen bugün “All-Mountain” olarak anılan dağ bisikleti formatının rekabetçi yönüdür. Başlangıçta dağın tepesine binmeyi ve ardından dibe doğru yarışmayı gerektiren günlük dağ bisikleti sürüşlerinden kaynaklandı.

Genel olarak, modern enduro yarışları 3-6 zaman aşaması arasında herhangi bir yeri içerir. Yarışın zamanlanmış bölümleri çoğunlukla yokuş aşağıdır, ancak yere bağlı olarak diklik, uzunluk ve zorluk açısından değişebilir. Her aşama arasında, çoğunlukla yokuş yukarı olan zamansız “transfer aşamaları” olacaktır. Yarışa bağlı olarak, transfer aşamaları bisiklete binme, telesiyej ve / veya eski moda pedal çevirme bölümlerini içerebilir.

Enduro, en temel tanımıyla inişlerin zamanlandığı ve yokuşların zorunlu olduğu ancak zamanlanmadığı bir dağ bisikleti yarışı türüdür. [2] [3] [4] Biniciler, aralarında nötr “transfer” aşamaları olacak şekilde, esasen yokuş aşağı olan etaplarda zamanlanır. Transfer aşamaları genellikle belirli bir süre içinde tamamlanmalıdır, ancak birikmiş sürenin bir parçası değildir.

Enduro dağ bisikleti yarışının kökenleri, Dünya Ralli Şampiyonası gibi hem araba rallisinden hem de motosiklet enduro yarışlarından biraz ilham almıştır. Dağ bisikleti enduro, esasen bugün “All-Mountain” olarak anılan dağ bisikleti formatının rekabetçi yönüdür. Başlangıçta dağın tepesine binmeyi ve ardından dibe doğru yarışmayı gerektiren günlük dağ bisikleti sürüşlerinden kaynaklandı.

Outdoor Türkiye denilince akla gelen ilk site, Türkiye’nin Outdoor Sayfası http://www.turkeyoutdoor.org. Outdoor ile ilgili üretmeye devam ediyoruz. Her türlü görüş, düşünce, öneri, istek ve geri dönüşleriniz bizim için değerlidir, lütfen yazınız. 

Türkiye’nin Outdoor Sayfası