Etiket arşivi: türkiyede outdoor sektörü

Dağcılık 6 / Dağcılık Tarihi

Outdoor Türkiye:

outdoor türkiye
Outdoor Türkiye

Türkiye’nin Outdoor Sayfası dağcılık kategorisinde yayınlarına devam ediyor.

  • Birinci yazımızda Dağcılık Ne Demektir sorusunun cevabını vermiştik.
  • İkinci yazımızda ise dağcılığa hazırlık aşamasında neler yapılması gerektiğini hem yerel hem de yabancı teknik sitelerden aldığımız bilgileri derleyerek okuyucuya sunmuştuk.
  • Üçüncü yazımızda Dağcılık stilleri , tüm farklı dağcılık kategorileri ve tırmanma tarzları ile ilgili bilgiler vermiş,
  • Dördüncü yazımızda Türkiye Dağcılık Federasyonunun sayfasında yer alan “Dağcılık Aktiviteleri İçin Temel Kurallar” yazısını Türkiye’nin Outdoor Sayfası’nın okuyucularına sunmuştuk.
  • Beşinci Yazımızda ise Dağcılık Tüyolarını yazmıştık. Outdoor Türkiye severleri olarak diğer yazılarımıza da göz atmanızı tavsiye ediyoruz. Bu yazımızda ise dağcılığın dünyada ve Türkiye’de tarihsel gelişimini ve dağcılık sporunun ilk temsilcilerini tanıtacağız. Ayrıca Türkiye Dağcılık Federasyonu ile ilgili bilgiler de vereceğiz.

Dağcılığın Gelişimi:

Dağcılık, dağa tırmanma olarak da adlandırılır, dağlık bölgelerde, özellikle tırmanmanın keyfi için, yüksek noktalara ulaşma veya ulaşmaya çalışma sporudur.

Terim genellikle sadece orta düzeyde zorluklar sunan alçak dağlarda yürümeye gevşek bir şekilde uygulanmasına rağmen, arazi ve hava koşullarının güvenlik için belirli bir miktar önceki deneyimin bulunacağı türden tehlikeler sunduğu yerlerde tırmanmakla daha doğru bir şekilde sınırlandırılmıştır.

Dikkat: Eğitimsizler için dağcılık tehlikeli bir eğlencedir.

Getting Started Mountaineering | REI Expert Advice | REI Co-op
Dağcılığın gelişimi

Dağcılık Becerileri:

Dağcılık, diğer doğa sporlarından farklıdır, çünkü doğa tek başına katılımcı için eylem alanı ve hemen hemen tüm zorlukları sağlar. Dağlara tırmanmak, kişinin cesaretini, becerikliliğini, kurnazlığını, gücünü, yeteneğini ve dayanıklılığını, doğası gereği bir risk durumunda en üst düzeyde test ederek üretilen heyecanı somutlaştırır. Dağcılık, diğer sporlardan daha büyük ölçüde, her bir üyenin grubun başarısını her aşamada hem desteklediği hem de desteklediği bir grup faaliyetidir. Çoğu dağcı için, dağcılığın zevkleri yalnızca bir zirvenin “fethi” nde değil, aynı zamanda yoğun kişisel çaba, sürekli artan yeterlilik ve doğal ihtişamla temas yoluyla ortaya çıkan fiziksel ve ruhsal tatminlerde de yatmaktadır.

Dağcılık Nasıl Ortaya Çıktı:

Dağ zirvelerine tırmanmaya yönelik ilk girişimler, sportif amaçlardan başka bir şeyden esinlenmişti:

İlk dağcıların amaçları sunaklar inşa etmek veya ruhların bir zamanlar yasaklanmış olan yüksekliklere gerçekten musallat olup olmadığını görmek, kişinin kendi veya çevresindeki bir kırsal bölgeye genel bir bakış veya meteorolojik veya jeolojik gözlemler yapmaktı.

Mountaineering: 11 amazing peaks beginners can summit
Dağcılığın Ortaya Çıkışı

Modern çağdan önce tarih, sırf başarı uğruna dağ zirvelerine çıkmak için çok az girişimde bulundu. 18. yüzyılda, giderek artan sayıda doğa filozofu – zamanlarının bilim adamları – bilimsel gözlemler yapmak için Avrupa Alplerine saha gezileri yapmaya başladı. Fransa’nın Chamonix şehri çevresindeki bölge, Mont Blanc zincirindeki büyük buzullar nedeniyle bu araştırmacılar için özel bir cazibe merkezi haline geldi.

Dağcılık Tarihi

Antik Çağda Dağcılık:

İnsanlar tarih öncesinden beri dağlarda bulunuyorlar. MÖ 4. binyılda yaşamış olan Ötzi’nin kalıntıları, Ötztal Alpleri’ndeki bir buzulda bulundu. Bununla birlikte, en yüksek dağlar nadiren erken ziyaret edildi ve genellikle doğaüstü veya dini kavramlarla ilişkilendirildi. 19. yüzyılda sporun resmi gelişiminden önce dağlara tırmanan insanların birçok belgelenmiş örneği vardır, ancak bu hikayelerin çoğu bazen kurgusal veya efsanevi olarak kabul edilir.

Antik çağların çoğu için dağlara tırmanmak, genellikle ekonomik, politik veya dini amaçlarla gerçekleştirilen pratik veya sembolik bir faaliyetti. Yaygın olarak alıntı yapılan bir örnek, Fransız askeri subayı ve Domjulien ve Beaupré lordu Antoine de Ville tarafından Mont Aiguille’in (2.085 m (6.841 ft)) 1492 tırmanışıdır.

Best Gear for Mountaineering | Backpacker Magazine Gear Reviews - Backpacker
Dağcılık

Modern Dağcılığın Doğuşu ve İlk Dağcılar

Çağdaş spor anlamında dağcılık, genç bir Ceneviz bilim adamı Horace-Bénédict de Saussure’un 1760 yılında Chamonix’e yaptığı ilk ziyarette Mont Blanc’ı (15.771 fit [4.807 metre] Avrupa’nın en yüksek zirvesi) görmesi kabul edilir.  

1850’den sonra İsviçreli, İtalyan veya Fransız rehberli İngiliz dağcı grupları, İsviçre’nin yüksek zirvelerine birbiri ardına çıktılar. Sporun büyümesinde önemli bir tırmanış, 14 Temmuz 1865’te bir İngiliz sanatçı olan Edward Whymper’ın liderliğindeki bir parti tarafından Matterhorn’un (14.692 fit [4.478 metre]) muhteşem ilk tırmanışıydı.

19. yüzyılın ortalarında İsviçre, dağcılığın Orta Avrupa’da zirveden sonra zirveye giden yolu açan liderleri dağcılığın seçkin bir spor olmasına yardımcı olan bir rehberler topluluğu geliştirdi.

Aydınlanma ve Alpinizmin Altın Çağı

19. yüzyılın başlarında, 1800’de Grossglockner, 1804’te Ortler, 1811’de Jungfrau, 1812’de Finsteraarhorn ve 1813’te Breithorn dahil olmak üzere birçok dağ zirvesine ulaşıldı. 1808’de Marie Paradis Mont Blanc’a tırmanan ilk kadın oldu ve onu 1838’de Henriette d’Angeville izledi.

Selvguidet heldagstur fra Genève til Chamonix og Mont Blanc 2021
Mont Blanc dağı

En dramatik olaylardan biri, İngiliz illüstratör Edward Whymper liderliğindeki bir parti tarafından 1865’te Matterhorn’a yapılan ve dört parti üyesinin öldüğü muhteşem ilk tırmanışıydı. Bu noktaya kadar dağcılık sporu, geniş bir profesyonel rehberler, ekipman ve metodolojiler gövdesi ile büyük ölçüde modern biçimine ulaşmıştır.

Dünyada Dağcılığın Gelişimi:

19. yüzyılda dağcılığın odak noktası Alpler’in ötesindeki dağlara yöneldi ve 20. yüzyılın başlarında dağcılık daha uluslararası bir hal almaya başladı.

1897’de Alaska-Yukon sınırındaki Saint Elias Dağı (18.008 ft (5.489 m)), Abruzzi Dükü ve parti tarafından tırmanıldı.

1879-1880’de, İngiliz dağcı Edward Whymper’ın Chimborazo’ya (6.268 m) tırmanması ve Ekvador dağlarını keşfetmesiyle Güney Amerika’daki en yüksek And Dağları’nın keşfi başladı.

Avrupalı ​​kaşiflerin Afrika’ya girmesi 19. yüzyılın sonlarına kadar sürdü. Afrika’daki Kilimanjaro Dağı’na 1889’da Avusturyalı dağcı Ludwig Purtscheller ve Alman jeolog Hans Meyer, Kenya Dağı’nda 1899’da Halford Mackinder tarafından tırmandı.

Türkiye’de Dağcılığın Tarihi:

Türk Dağcılığının Tarihçesi:

Türkiye’de dağcılık etkinlikleri ilk kez 19. yüzyıl da yabancıların ülkemiz dağlarına sportif ve bilimsel amaçlı çıkmalarıyla başlamıştır. Bu kapsamda bilinen ilk tırmanış, Alman fizikçi Prof. Dr. F. V. Parrot’un 27 Eylül 1829 tarihinde Ağrı Dağı’na yapmış olduğu bilimsel amaçlı tırmanıştır.

Ağrı Dağı Tırmanış Macerası ve Ağrı Dağı Zirvesi | Gezitta
Ağrı dağı tırmanışı

20. yüzyılın ilk yıllarında ise ülkemizde Türkler tarafından yürütülen dağcılık aktiviteleri, askeri ve sivil olmak üzere iki kola ayrılmıştır. Bu kapsamda 1924 yılında Miralay (Albay) Cemil Cahit Toydemir toplam 8 kişilik bir ekiple Erciyes Dağı’na (Kayseri) doğu rotasından tırmanması Türkiye’deki milli dağcılık etkinliklerinin başlangıcı olarak kabul edilmektedir.

Sonraki yıllarda, ülkemizde dağcılık aktivitelerinin artması ile 1928 yılında “Türk Dağcılık Cemiyeti” adı altında ilk dağcılık örgütü oluşturulmuştur. 1933 yılında ise “Türk Yürüyüşçülük, Dağcılık Kış Sporları Kulübü” adı altında bir kulüp faaliyete başlamıştır.

Bu kulüp sonradan “Tenis, Eskirim ve Dağcılık Kulübü” adını almıştır. 1936 yılında Türk kayakçılarının Olimpiyatlara katılması gündeme geldinde Alman Herr Ridel’in öncülüğünde çalışmalara başlanmış ve Türk Spor Kurumu nezdinde yapılan girişimler neticesinde, Türk Milli Takımı Almanya’nın Garmisch Parten Kirschen kış sporları merkezinde düzenlenen kış olimpiyat oyunlarına katılması sağlanmıştır. Bu vesile ile Beden Terbiyesi Genel Müdürlüğü bünyesi içerisinde “Dağcılık ve Kış Sporları Federasyonu “olarak 1936 yılında ilk resmi hüviyetini kazanmış ve çalışmalarına devam etmiştir. 

Türkiye Dağcılık Federasyonu:

Sonrasında 1939 yılında yeni bir yapılanma ile  o günkü ismi ile Beden Terbiyesi Genel Müdürlüğü bünyesinde “Dağcılık ve Kış Sporları Federasyonu” yeni hukuki yapısına kavuşmuştur.

Uzun yıllar dağcılık ve kış sporları branşları aynı çatı altında yürütülmüştür. 1966 yılına gelindiğinde ise dağcılık ve kayak branşlarının ayrılması ile dağcılık federasyonu Türkiye Dağcılık Federasyonu adını alarak kayak branşından ayrılmıştır. Federasyon, 1967 yılında Uluslararası Tırmanış ve Dağcılık Federasyonu‘na (UIAA) resmen üye olmuştur.

Türkiye Dağcılık Federasyonu

Federasyon kurulmuş olduğu tarihten günümüze kadar gerek yurt içi gerekse yurt dışı çok sayıda başarılı etkinliklere imza atmıştır.

Dağcılık Federasyonu Temel Değerleri:

Öngörü

Dağcılık kültürünü benimsemiş, milli değerlere sahip, insana ve çevreye duyarlı nesiller yetiştirebilen, dünya standartlarında kendini sürekli yenileyen bir sistemle; etkinlikleri, hizmetleri ve sportif başarılarıyla Türkiye ve dünyada bilinen bir kurum olmak.

Özgörev

Türk sporuna; çağdaş, kendine güvenen, zor koşullar altında etkin kararlar verebilen, ekip ruhu taşıyan, milli değerlere sahip, ülkemizi ulusal ve uluslararası yarışmalarda temsil edecek, Bayrağımızı Türkiye ve dünya dağlarında zirvelere taşıyacak nesiller yetiştirmek, faaliyet ve hizmetler ile devletimizin uluslararası alandaki tanıtımını, görüntüsünü ve saygınlığını artırmaya katkı sağlamaktır.

İlk ve Öncü Türk Dağcılar:

GazeteBilkent – EVEREST'E TIRMANAN İLK TÜRK: NASUH MAHRUKİ
Nasuh Mahruki everest tırmanışı

Bu tırmanışlara 1964 yılında Bozkurt Ergör’ün İsviçre’de Möch (4003 m) ve Fransa’da Mont Blanc (4807 m) zirve tırmanışları, Abdülmecit Doğru’nun 1980 yılında Kafkaslar’da Elbruz dağı (5642 m) ve Halil Alpay ile birlikte gerçekleştirdiği Peak Lenin Zirvesi (7134 m) ve 1985 yılında gerçekleştirmiş oldukları Komünizm Zirve (7495 m) tırmanışları örnek olarak gösterilebilir.

1995 yılının en önemli başarısı hiç kuşkusuz Nasuh Mahruki’nin 17 Mayıs 1995 tarihinde gerçekleştirdiği Everest zirvesi (8848 m) tırmanışıdır.

2001 yılında Tunç Fındık Everest zirvesine ( 8848 m) farklı bir rotadan çıkarak, buraya çıkan ikinci Türk olmuştur.

2006 yılında ise Orta Doğu Arama-Kurtarma, Dağcılık ve Doğa Sporları Derneği (ORDOS) Everest’e tırmanan ilk Türk takımı olma unvanını almıştır. Bu tırmanışla birlikte ORDOS ekibinde yer alan Eylem Elif Maviş Everest’e tırmanan ilk kadın dağcımız olmuştur.

Türk Dağcılığının Uluslararası Etkileşimi:

Günümüzde ise Türkiye Dağcılık Federasyonu; dağcılık, dağ kayağı ve spor tırmanış branşlarında faaliyet göstermektedir. Ayrıca Federasyon 2016 Rio Yaz Olimpiyat Oyunları dahilinde düzenlenen IOC genel kurulunda, spor tırmanışın olimpiyat oyunları programına alınması kararı ile olimpik statü kazanmıştır.

Bu kapsamda federasyon bir taraftan dağ kayağı branşında ülkemizi uluslararası yarışmalarda temsil etmeye dönük faaliyetlerini yürütürken diğer taraftan da olimpiyatlara hazırlık çalışmalarını ve etkinliklerini sürdürmektedir.

Öte yandan Federasyon uluslararası ilişkiler bakımından günümüzde Uluslararası Tırmanış ve Dağcılık Federasyonu (UIAA), Uluslararası Spor Tırmanış Federasyonu (IFSC), Uluslararası Dağ Kayağı Federasyonu (ISMF) ve Balkan Dağcılık Birliği (BMU) üyesidir.

Her türlü görüş, düşünce, öneri, istek ve geri dönüşleriniz bizim için değerlidir, lütfen bize yazınız. http://www.turkeyoutdoor.org

Türkiye’nin Outdoor Sayfası

Kaynaklar: https://www.britannica.com/sports/mountaineering

https://en.wikipedia.org/wiki/Mountaineering

Sektörden Endüstriye Outdoor / 2

Outdoorun Gelişimi İçin:

Önceki yazımızda çağımızda özellikle büyük şehirlerde yaşayan insanların, sağlıksız ve monoton kent yaşamından uzaklaşarak doğaya döndükleri, doğal turizm kaynaklarından da yararlanmak üzere doğada outdoor faaliyetlerine yöneldikleri, en çok yapılan outdoor aktiviteleri olan kampçılık, hiking ve trekking gibi sporların herhangi bir federasyonlarının dolayısıyla tüzel kişiliklerinin olmadığını ifade etmiştik. 

Türkiye’de outdoor habitatının çoğunlukla doğa, yürüyüş (trekking, hiking), dağcılık ve kampçılık kulüpleri etrafında şekillendiği  söylenebilir. Bu kulüp ve derneklerin yanında ekstrem sporlar ve çeşitli az sayıda takipçili aktiviteler de yapılmaktadır. 

Daha önceki yazılarımızda outdoor sektörünün Türkiye’de yeni yeni geliştiğini, ancak dünyadaki seyre baktığımızda outdoorun turizm, spor ve doğa aktiviteleri ile birlikte büyük bir ekonomik endüstriye dönüşme potansiyeline sahip olduğunu yazmıştık

Outdoorun Koordinasyonu:

Türkiye’nin Outdoor Sayfası’nın sektörden endüstriye outdoor sürecindeki teklifi çeşitli büyükşehirlerde çok sayıda katılımcı ile buluşan outdoor/hiking/trekking/doğa/kampçılık kulüp ve derneklerinin bir koordinasyon ile birleşmeleri ve Türkiye Outdoor Federasyonu’nun kurulmasıdır.

Türkiye’de outdoor ve doğa sporları ile ilgilenen kesim bellidir ve çoğunlukla bu aktiviteler katılan bireylere özeldir. Yani outdoor aktiviteleri doğası gereği sadece yapan bireye fayda sağlamakta, kamuya ulaşmamaktadır. Burada yapılması gereken Türkiye çapında yapılan outdoor aktivitelerinin ve eşsiz Anadolu coğrafyasının reklamının yapılarak geniş kitlelerin doğa ve outdoor aktiviteleri ile buluşmasının sağlanmasıdır.

Yine önceki yayınlarımızda bahsettiğimiz üzere başta ABD olmak üzere Avrupa ülkelerinde outdoor ile ilgili nitelik ve nicelikli akademik çalışmalar vardır. Batı ülkelerinde özellikle outdoor turizm üzerine yapılmış çalışmalar, kurulmuş internet siteleri, yapılan yayınlar göz alıcıdır. Ülkemizde ise az sayıda akademik çalışma olup, nitelik konusunu da burada takdir edecek durumda değiliz. Sonuç olarak şunu söyleyebiliriz ki outdoor edebiyatı/literatürü ülkemizde daha yolun başındadır. Zaten bu site de bu alandaki boşluğu doldurabilmek amacıyla kurulmuştur.

Outdoor aktiviteleri kişisel olarak düşünüldüğünde bireysel fayda sağlasa da toplumsal ve ekonomik olarak düşünüldüğünde büyük bir kamusal fayda sağlama potansiyeline sahiptir. Outdoor turizminin deniz, kum, tarih turizminin yanında ülke ekonomisine katkı sağlayabilecek ciddi potansiyeli vardır.

Outdoor turizminin potansiyelinin keşfedilmesi ve dağınık kulüp ve dernekler arasında koordinasyon kurularak yardımlaşma ve tanıtımın yapılması esasında sadece bireysel çaba ile başarıya ulaşabilecek bir hedef değildir. Kamunun özellikle yerel yönetimlerin il bazında doğa ve outdoor kulüplerinin koordinasyonunu yapması turizmin gelişmesi açısından ciddi fayda sağlayacaktır. Bunun yanında özellikle teknolojinin geldiği nokta da dikkate alındığında bireysel çabaların da outdoor turizmine katkı sağlayacağı düşünülebilir.

Outdoor Literatürü/Edebiyatı:

Türkiye’nin Outdoor Sayfası olarak çıktığımız yolda hem outdoor aktiviteleri ile ilgili nitelikli/akademik bilginin kaynağı olmaya hem de outdoor turizminin gelişebilmesi için yerel yönetimler/kulüp-dernekler/işletmeler ufuk açıcı yayın yapmayı planlıyoruz. Uotdoor ve doğa konularında hem sanal alemde hem de basılı yayınlar üzerinde hem literatür taraması yapıyor, hem de yeni yayınlar yapmak üzere yazılar hazırlıyoruz.

Biz de Türkiye’de bu makalede gördüğünüz resimlerdeki gibi nitelikli ve akademik içerikli yayınlar/broşürler hazırlamak ve outdoor turizminin gelişmesine katkı sağlamak istiyoruz  Eğer bu yazıyı okumuşsanız ve elinizde bu konular hakkında nitelikli bilgi/belge/yayınlar varsa bizimle paylaşmanızı rica ediyoruz. 

Covid günleri geçip de insanlar kendilerini doğaya atmaya başladıklarında onlara önderlik edip bilgi verecek kurum ve kişilere ihtiyaç var. Trend olarak yükselişte olan outdoor sektörünün her türlü sorunu, ihtiyacı için iletişime açığız.

Her türlü görüş, düşünce, öneri, istek ve geri dönüşleriniz bizim için değerlidir, lütfen yazınız. http://www.turkeyoutdoor.org

Türkiye’nin Outdoor Sayfası

Sektörden Endüstriye Outdoor / 1

Türkiye’deki Outdoor Sektörü

Çağımızda özellikle büyük şehirlerde yaşayan insanlar, sağlıksız ve monoton kent yaşamından uzaklaşarak doğaya dönmekte, doğal turizm kaynaklarından da yararlanmak üzere doğada outdoor faaliyetlerine yönelmektedir

Doğada yapılan bu spor ve faaliyetler sonunda doğa sporları aktivitelerinden doğa yürüyüşü, dağcılık ve kaya tırmanışı yapan bireyler fiziksel ve psikolojik zihinsel açıdan faydalar elde etmektedirler

Günümüzde açık alanlara ve doğaya yönelimdeki artışla beraber aktiviteler de çeşitlenmektedir. Outdoor denilince çok geniş bir kapsamda yapılan aktiviteler anlaşılsa da açık alan aktiviteleri içinde doğa sporları özellikle doğa yürüyüşü, dağcılık ve kaya tırmanışı her yaştan insanın değişik seviyelerde yapabileceği spor dallarıdır.

Outdoor Konferansı

Açık alan rekreasyonu/outdoor/doğa etkileşimi/doğada spor… ile elde edilen faydalar göz önünde tutularak bu aktivite ve spor dallarına her yaş gurubundan katılımın olması için her düzeyde ve kamunun özel çalışmalar yapması gerekmektedir. 

Aşağıdaki öneriler çoğunlukla bu konuda akademik araştırmalar yapmış/yapan bir üniversitenin yayınından (Akdeniz Üniversitesi) alınmıştır. Önerilerin ulaşmak istediği amaçlar göz önüne alındığında iyi niyetli ancak ayakları yere basmayan öneriler olduğu görülecektir. Neden öneriler ütopik olmuş? Çünkü çoğunun belli bir muhatabı yok. Yapılmalıdır, edilmelidir, uygulanmalıdır, desteklenmelidir… gibi önerilerin gerçek hayatta bir karşılığının olmadığını hepimiz biliyoruz.

Türkiye’nin Outdoor Sayfası olarak bu konuda yapılmış akademik çalışmalara saygı duyuyoruz ve geniş kesimlere ulaşması için yayınlıyoruz. Sektör’den Endüstriye giden yolda outdoor aktiviteleri için bu öneriler elbette önemli ve yol göstericidir.

Bugün için ütopik görünse de birkaç on yıl içinde aşağıdaki önermelerin önemli bir kısmının kamu ve yerel yönetimler işbirliğinde gerçekleştirilmeye çalışılacağına inanıyor ve yüksek lisans tezinin yazarı Ayşe KALKAN’a buradan teşekkür ediyoruz. (Akdeniz Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ayşe Kalkan, Açık Alan Rekreasyonu, Doğa Sporları Yapan Bireylerin Bu Sporları Yapma Nedenleri: Antalya Örneği)

T.C. Gençlik ve Spor Bakanlığı’nın sitesine baktığımızda oryantiring, su altı sporları, su topu, üniversite sporları, yelken, yüzme, atıcılık ve avcılık, binicilik, bisiklet, dağcılık, geleneksel spor dalları, golf, herkes için spor, izcilik, kano, kayak, kızak, kürek, modern pentatlon, kaykay, rafting ve geleneksel okçuluk federasyonlarının bir şekilde outdoor sektörü ile irtibatlı olduklarını görmekteyiz. Ancak en çok yapılan outdoor aktiviteleri olan kampçılık, hiking ve trekking gibi sporların herhangi bir federasyonlarının dolayısıyla tüzel kişiliklerinin olmadığını görüyoruz.

Türkiye’nin Outdoor Sayfası’nın sektörden endüstriye outdoor sürecindeki teklifi çeşitli büyükşehirlerde çok sayıda katılımcı ile buluşan outdoor/hiking/trekking/doğa/kampçılık kulüp ve derneklerinin bir koordinasyon ile birleşmeleri ve Türkiye Outdoor Federasyonu’nun kurulmasıdır.

Eğer outdoor federasyonu kurulabilirse aşağıdaki önermelerin gerçekleştirilme şansı artacak ve endüstriye giden yolda çok hızla mesafe kat edilebilecektir.

Outdoor Gelişimi İçin Öneriler:

Outdoor turizm ilişkisi göz önüne alınarak yerel yönetimler dağcılık ve doğa yürüyüşü yapan bireylerin yaş ortalamasının kaya tırmanıcılarına göre daha yüksek olduğu öngörüsüyle bu aktiviteleri en az risk içerecek şekilde daha genç gruba yönelik düzenlemeli, tüm yurttan ve yurtdışından gelecek turistler için tanıtıcı etkinlikler ve duyurular yapmalıdır.

Outdoor aktiviteleri ve doğa sevgisi ilköğretim döneminden itibaren tanıtılmalı, çocuklara doğanın sonsuz olmadığı, kirlendiği, doğada yaşayan vahşi hayvanların hızla yok olduğu anlatılarak çocukların doğayı sevmesi ve koruması öğretilmelidir.

Sivil Toplum Örgütleri, Belediyeler ve Üniversiteler genelde outdoor özelde kaya tırmanışı, dağcılık ve doğa yürüyüşü özendirme amaçlı çalışmalar yapmalı, başlangıç seviyesinde, zorluk ve risk içermeyen aktiviteler düzenlemelidirler.

Üniversiteler ve Milli Eğitim Kurumları müfredatlarına açık alan rekreasyonu içinde doğa sporları ve özellikle kaya tırmanışı, dağcılık ve doğa yürüyüşlerini içeren eğitim programları koymalıdır.

Engelliler ve yaşlılara yönelik bakım merkezleri ve gençlik merkezleri kaya tırmanışı, dağcılık ve doğa yürüyüşlerinin zorluk ve risk içermeyen hafif aktivitelerini düzenlemelidirler. Bu etkinlikler yerel yönetimler, üniversite ve/veya yerel doğa sporları kulüp ve dernekleri ile de işbirliği içinde gerçekleştirilebilir.

Kadınların bu spor dallarına katılımının erkeklere göre daha az olduğu gerçeğinden hareketle kadınlar özellikle desteklenmeli ve katılımlarını arttırmak için çalışmalar yapılmalıdır.

Katılımcıların çoğunlukla bekâr olmalarından dolayı evli çiftlerin birlikte katılabileceği organizasyonlar düzenlenmelidir.

Özellikle yerel yönetimlerin düzenleyeceği aktivitelere her eğitim düzeyinden bireyin katılımı sağlanmalıdır.

Çalışan bireylerin serbest zamanlarını bu aktivitelerle değerlendirebilmeleri için kurum ve kuruluşlar bu tür organizasyonlar düzenleyerek çalışanlarının etkinliklerine katılımını desteklenmelidir.

Kamu çalışanlarının günübirlik etkinlik katılımının daha fazla olduğu göz önünde bulundurularak bu bireyler diğer aktiviteler için de desteklenmelidir.

Katılımcılar düşük bir bütçeyle aktivitelerini gerçekleştirmeye çalışmaktadırlar bu nedenle aktiviteler için bazı gereksinimler dernekler/kulüpler tarafından karşılanmalıdır.

Doğa sporlarından doğa yürüyüşü, dağcılık ve kaya tırmanışı yapan bireylerden alanlarında başarılı olan bireyler ekonomik açıdan (malzeme desteği gibi) desteklenmelidir. Doğa yürüyüşü yapan bireyler dernekler/kulüpler tarafından her dönem değişmek üzere masrafları karşılanarak değişik yerlerde aktivite katılımı için desteklenmelidir. Dağcılar için dernekler/kulüpler başarılı olanlarla zorlu aktivitelerin masraflarını karşılayarak katılımı özendirmelidir.

Ülkemizin ekonomik şartları ve bu spor dallarında kullanılan donanımın çok pahalı olması göz önünde tutularak yeterli ekonomik güce sahip olmayan bireyler dernekler/kulüpler ve ilgili federasyon aracılığıyla desteklenmelidir.

Dağcılık ve kaya tırmanışı yapan bireylerin çoğunluğunun herhangi bir dernek /kulüp üyeliğinin bulunmaması nedeniyle bu bireylerin örgütlenmesi desteklenmelidir.

Bu tür aktiviteleri daha çok şehirde yaşayan bireylerin yapması nedeniyle bağlı küçük yerleşim yerlerinde de bu aktiviteler için tanıtımlar yapılıp o civarlarda düzenlenecek aktivitelere yerel halkın katılımı desteklenmelidir.

Bireylerin açık alan etkinliklerine daha çok arkadaşlarıyla ve kulüp üyeleri ile katıldığı gerçeğinden hareketle kulüpler ve arkadaş guruplarının liderleri daha etkin olabilecekleri şekilde motive edilmelidir.

Açık alan etkinlikleri en basitinden en zor olanına kadar değişik düzeylerde risk içerdiği için bireyler mutlaka bireysel riskler konusunda eğitilmelidirler. Bunun yanında kulüp ve derneklerde rehberlik yapan kişiler ilgili federasyonlar aracılığıyla onanmış “rehberlik yeterlilik belgeleri” ile rehberlik yapabilmeleri sağlanmalıdır.

Katılımcıların sigara ve alkol kullananların sigara bıraktırma merkezleri ve madde bağımlıları merkezleri bireyleri bu tür açık alan doğa sporları etkinliklerine yönlendirmelidir.

Katılımcıların aleyle (geniş aile katılımlarıyla) doğa sporları yapma oranının arttırılması için organizasyonlar tesis kullanımının olabileceği alanlara göre planlanmalıdır.

Bütün branşlarda 1–5 yıl arası bu sporu yapanların oranının daha yüksek olduğu görülmektedir. Bu sporu yapan bireylerin daha uzun yıllar bu sporları yapıp serbest zamanlarını iyi değerlendirmeleri onların katıldıkları etkinlikler düzenli yapılarak, malzeme ve bilgi yönünden desteklenerek özendirilmelidir.

Katılımcıların çoğunluğu bu spor dalları ile ilgili eğitim almadıklarını veya kısmen aldıklarını belirtmişlerdir. Bu nedenle dernekler\kulüpler ve ilgili federasyon aracılığıyla bu spor dallarına ilgi duyan bireyler, kendi güvenliklerinin sağlanması, doğanın kaynak olarak kullanımı ve sürdürülebilirliğinin sağlanması, malzeme kullanımı, spor dalına özgü teknik bilgi konularında eğitilmelidir.

Doğa yürüyüşü yapan bireylerin aktivitenin daha az risk içermesine rağmen doğaya doğayı tanımadan gitmenin tehlikelerine karşı eğitim almaları sağlanmalıdır.

İlk tırmanışların bilinmesi, önceye ait keşifler hakkında bilgi alınabilmesi, düzenlenecek aktivitelerin uygulanabilirliği, çerçevesinin belirlenmesi, planlanabilmesi için etkinliklerle ilgili düzenli rapor tutulması sağlanmalıdır.

Bu spor dalları ile ilgili değişim, gelişim ve yeniliklerin takip edilebilmesi açısından dernekler\kulüpler veya ilgili federasyon yurt dışı etkinlikler için bireyleri 118 desteklemeli, yayınlar çıkarmalı, araştırmalar yapılması için bilim insanlarını özendirmelidir.

Dernekler\kulüpler veya ilgili federasyon üyelerinin diğer doğa sporlarına katılımını desteklenmelidir.

İlerleyen teknolojiye rağmen bireylerin internet ve e-postaların yanında aktivitelere katılımdan haberdar olmak için hala diğer haberleşme yöntemlerini de kullandıkları göz önünde bulundurularak iletişim ağı daha etkin hale getirilmelidir.

Katılımcıların etkinliklere katılımında süreklilik sağlanmalıdır.

Doğa sporları doğanın kontrol edilememesi nedeniyle daima risk içerirler. Bu nedenle en kolay olduğu düşünülen aktiviteler için bile mutlaka acil durum planlaması yapılmalı ve katılımcıların hepsi bilgilendirilmelidir.

Katılımcıların düzenli olarak ilk yardım eğitimi almalarının sağlanması için dernekler\kulüpler veya ilgili federasyon sertifikalı kurslar düzenlemelidir.

Katılımcılardan kaya tırmanıcıları ve dağcılar güvenlikle ilgili kendilerini geliştirmelidir ve mutlaka eğitim almalıdır.

Doğa yürüyüşçülerinin çoğunluğunun güvenlikle ilgili rehberin uyarılarını dikkate alması göz önünde tutularak rehberler denetlenmeli, belli aralıklarla eğitimden geçirilmeli ve ilk yardım sertifikasına sahip olmalıdır.

Katılımcıların başka şehirlerde ve ülkelerde aktivite katılımları motivasyon açısından olumlu gelişimlerini ve katılımlarını arttırmak için desteklenmelidir. Bu nedenle yarışmalara, şenliklere katılımlar özellikli hale getirilmelidir. Bunlarla ilgili bilgilendirme amaçlı etkinlikler düzenlenmelidir.

Bu spor dalları ile ilgili yerel ve yabancı yayınlara katılımcıların ulaşabilmesi sağlanmalıdır. Yerel yayınlar yapılmalı, yapılanlar desteklenmelidir.

Katılımcıların doğa yürüyüşü, dağcılık ve kampçılığı genellikle bir arada yaptıkları göz önünde bulundurularak diğer doğa sporları ile ilgili bilgilenmeleri sağlanmalı, katılımları desteklenmelidir.

Katılımcılar aktiviteye katıldıkları arkadaşları ile diğer zamanlarda da bir araya gelmektedirler. Paylaşımlarının fazla olması serbest zaman değerlendirmeyi olumlu etkilemesi nedeniyle diğer bireylere örnek teşkil etmelidir.

Yerel yönetimler bu spor dalları ile uğraşan bireylerin serbest zaman değerlendirme seçimlerinin olumlu yönde olmasını örnek göstererek aktiviteler düzenlemeli ve gençleri etkileyip katılımlarını sağlamalıdır.

Bütün doğa sporları branşlarında bu sporları yapma nedenleri özellikle sıkıntı ve stres atmak, ilgi alanı olması, doğayla bütünleşme, yeni beceriler edinme ve onları kullanma olduğu için bu bireylerin olumlu etkilendiği göz önünde bulundurularak sağlıklı toplum için bireylerin katılımları desteklenmelidir. Bu nedenle diğer bireylerin de katılımı özendirilmelidir.

Kaya tırmanıcılarının bu sporu yapma nedenlerine göre kadınların yeni bir çevreye girme konusunda erkeklere göre daha istekli olduğu görülmektedir. Bu nedenle kaya tırmanışına kadınların katılımı desteklenmelidir.

Kaya tırmanıcılarının bu sporu yapma nedenlerine göre yeni beceriler edinme ve onları kullanmada bekârlar çok daha isteklidirler. Bu nedenle evli bireylerin de eşleriyle birlikte katılımını desteklemek için onlara yönelik kaya tırmanışı aktiviteleri düzenlenmelidir.

Dağcıların bu sporu yapma nedenlerine göre bekârların katılımının daha fazla olduğu görülmektedir. Olumlu katkıları göz önünde bulundurularak evlilerin de katılabileceği dağcılık aktiviteleri düzenlenmelidir.

Doğa yürüyüşçülerinin bu sporu yapma nedenlerine göre bekârların yalnızlık hissiyle bu aktiviteler katıldıkları görülmektedir. Bu nedenle bekârların yalnızlık hissinden kurtulmasını sağlamak için katılım sıklığı arttırılmalıdır. Evlilerin de katılabileceği doğa yürüyüşleri organize edilmeli ve katılımları desteklenmelidir.

Her türlü görüş, düşünce, öneri, istek ve geri dönüşleriniz bizim için değerlidir, lütfen yazınız. http://www.turkeyoutdoor.org

Türkiye’nin Outdoor Sayfası

Çoğunlukla yararlanılan Kaynak: Akdeniz Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü “Ayşe Kalkan”’ın hazırladığı “Açık Alan Rekreasyonu, Doğa Sporları Yapan Bireylerin Bu Sporları Yapma Nedenleri: Antalya Örneği” başlıklı Yüksek Lisans Tezi

Türkiye’de Outdoor Sektörü / 3

Türkiye’deki outdoor sektörünü açıkladığımız bu yazı dizisinin birinci ve ikinci yazılarını da okumanızı öneririz. Türkiye’de Outdoor Sektörü 3 başlıklı yazımızla Türkiye’deki outdoor sektörü üzerine düşünmeye devam ediyoruz. Bu yazımızda Outdoor Eğitimi, Outdoor İçin Eğitim, Outdoor Sigara İlişkisi, Outdoor Rotaları, Outdoor Yayınları ve Outdoorun Motivasyonları konularını aktaracağız.  

Outdoor ve Eğitim:

Outdoor Eğitimi:

“Outdoor ve Eğitim” ana başlığının altına neden “outdoor eğitimi” başlığını seçtiğimiz merak edilebilir. Burada bir yazım hatası yok. “Outdoor ve Eğitim”” başlığını “Outdoor Eğitimi” ve “Outdoor İçin Eğitim” olarak ikiye ayırmak zorundayız.Outdoor eğitimi kavramı artık birleşik kelimeler olarak kullanılmakta olup, anlaşılandan farklı bir anlama karşılık gelmektedir. Outdoor eğitimi modeli daha çok doğada öğrenme kelimelerinin anlamını karşılıyor.

Eğitim genel olarak bireyin yaşadığı toplumda yeteneğini, tutumlarını ve olumlu değerdeki diğer davranış biçimlerini geliştirdiği süreçler toplamıdır. Kısaca eğitim, kişiliğin gelişmesine yardım eden ve onu temel alan, onu yaşamına hazırlayan, gerekli bilgi beceri ve davranışlar elde etmesine yarayan bir süreçtir.

Genel olarak dünyada ve Türkiye’de Outdoor eğitimler denilince “yaşayarak öğrenme” felsefesine dayalı olan bir döngü süreci anlaşılmaktadır. Outdoor eğitimi /outdoor learning-traning denilen kavram daha çok şirketlerin personelinin arasındaki bağı güçlendirmek için özel olarak uygulanan pahalı bir eğitim/eğlence modelidir. Outdoor eğitimi nedir denilecek olursa:

Yaşayarak öğrenme felsefesine dayalı, ekip dinamiklerini artırıcı uygulamalar bütününe outdoor training; türkçe hali ile outdoor eğitim /açık alan eğitimleri denilmektedir.

Genellikle bir firmanın bütün beyaz yakalı çalışanları hafta sonlarında şehir dışına çıkarak doğada çeşitli eğitim, aktivite, oyunlar ya da yarışmalar yapmaktadır. İş dünyasının liderlik, takım olmak, birbirini anlama, eksikliklerini giderme, birlikte başarma, takımdaşlık, ekip ruhu oluşturma, gibi ihtiyaçlarının geliştirilmesi için yaşayarak öğrenme formatlı eğitimlere outdoor eğitimi denilmektedir.

Bu süreçte katılımcılar düşünür, hedefleri belirler, planlar, alternatifleri çıkarır, karar verir, uygular, sonuçları değerlendirir ve sonrasında daha fazla düşünür, yeni planlar yapıp karar alır, uygular ve sonuca bakarlar.  Outdoor eğitiminde temel yaklaşım, hedeflenen becerileri ve bilgiyi iletmek için teori ve ders sisteminde anlatımın tamamlayıcısı olarak, katılımcının mümkünse doğada yaılan aktivite, yarışma ve oyunlarla kendi deneyimleri ile bunu edinmesini sağlamaktır.

Doğada öğrenme temel olarak, bilgi veya becerinin kalıcı olarak kazanılması şeklinde tanımlanmaktadır. Doğa, insanlara yaşamaya alıştıkları rahat ve konforlu ortamdan daha farklı öğrenme olanakları sunar. İnsanların algı düzeyi, alışık olmadıkları, bilinmeyen ortamlarda yükseldiği için, şehir kurallarıyla yaşamaya alışmış insanlar, doğada öğrenmeye daha açık bir hale gelmekte, böylece eğitim sonucunda sağlanan değişim daha kalıcı olmaktadır.

Outdoor eğitiminde özel olarak kurgulanmış birtakım oyunlar oynanarak; ekip çalışmasının gerçekten ne işe yaradığı, iyi bir liderin ekip başarısını nasıl arttırabileceği, imkânsız görülen bazı olayların; doğru yöntemler, doğru iletişim, doğru organizasyon ile nasıl başarılacağı ya da gerçek bir EKİP olamayan iş gruplarının ne gibi sorunlarla karşılaşabileceği birebir yaşayarak öğrenilir. Burada iş hayatıyla alakasızmış gibi görünen oyunlar oynanır.

Outdoor eğitiminde olumlu sonuç elde edebilmek için ekibin planlama, katılım, problem çözme, karar verme, gerektiğinde liderlik rolü üstlenme gibi alanlarda birlikte çalışması gerekmektedir. Temelinde ise etkili takım oluşturma yatmaktadır. Bunların yanında güven, geribildirim, diyalog, sorgulama, iletişim, risk alma becerileri de açığa çıkmaktadır.

Outdoor İçin Eğitim:

Serbest zamanlarının değerlendirilmesinin amaçları da bu amaçlara yöneliktir. Eğitimde zorunluluk, serbest zamanlarda gönüllülük ve bireysel seçim önemlidir. Serbest zamanları değerlendirme, eğitimin tamamlayıcı bir parçasıdır. Genellikle anlık doyum sağlar.

Serbest zaman eğitimi, bireyin serbest zamanının “akıllı bir biçimde değerlendirilmesi” eğitimidir. Serbest zaman eğitimi bireye, seçtiği etkinlikte kullanacağı bazı estetik ve ahlaksal değerlerin kendisine mal edilmesinde yardımcı olur.

Toplumsal ve kişisel refah bakımından serbest zaman saatlerinin kişisel gelişime ve toplumsal düzeni geliştirme aracı olarak kullanılması, serbest zaman eğitiminin amacıdır. Serbest zaman yerinde ve değerli kullanılabilirse insana; zevkini, hevesini, sorumluluğunu ve özgürlüğünü yaşama, böylece kendi kendini bulma imkânı vermektedir.

Yukarıda saydığımız nedenlerden dolayı outdoor etkinlikleri için eğitim ayrı bir öneme sahiptir. Çünkü doğa sporları büyük risk ve tehlike içeren sporlardır. Bu nedenle iyi bir teknik bilgi ve donanım gerektirir. Hiçbir eğitim almadan yapılamazlar.

Teknik bilginin ve donanımın kaya tırmanışı ve dağcılıkta önemli ve gerekli olmasından dolayı eğitim alma oranının yüksek olması normaldir. Doğa yürüyüşü daha kolay parkurlarda her yaştan ve cinsiyetten bireylerin kolaylıkla yapabileceği bir etkinlik olduğu için katılımcıların bu konuda eğitim alması çok zorunlu değildir. Fakat son zamanlarda katılımcıların artması, yürüyüş parkurlarının nispeten riskli bölgelerden geçmesi, mevsimsel etkiler ve kazaların artması sebebiyle günü birlik yürüyüşçülerinde belirli bir eğitimden geçirilmesini gerektirmektedir. 

Doğada olma, başlı başına bir eğitim ve bilinç meselesidir. Doğayı anlama ve doğayı yaşama ancak belirli bir bilgi düzeyine sahip olmayı gerektirmektedir. Bu sebeple doğa yürüyüşçülerinin eğitim alanlarının oranı düşük çıksa da bu oran gelecekte dağcılar ve kaya tırmanıcıları gibi olmalıdır.

Günübirlik yürüyüş yapanların büyük çoğunluğu kendi oluşturdukları küçük guruplarla ve/veya bir kulüp/dernek veya ticari organizasyonların düzenledikleri faaliyetlere katıldıkları için aktivitenin güvenliği o etkinliği düzenleyenler tarafından sağlanmaktadır. Bu sebeple günübirlikçilere aktivite başında o aktivite ile ilgili çok kısa bir bilgi verilmektedir.

Doğa yürüyüşünde etkinliklerin herkese açık olması üyelik şartının aranmaması katılımcıların bir derneğe üye olması zorunluluğunu ortadan kaldırmaktadır. Ancak dağcılık ve kaya tırmanışında malzeme kullanımı, ulaşım, eğitim ve daha birçok nedenle bireylerin çoğunluğunun dernekler/kulüpler ve ilgili Federasyon üyelikleri bulunmaktadır. Fakat katılımcıların doğada ihtiyaç duyacağı gerekli eğitimlerin öneminin gelecekte daha fazla anlaşılacağı, örgütlü toplumun nitelik ve nicelik olarak daha doyurucu etkinlikler planlayacağı, gerçekleştireceği olgusu kulüp ve derneklere üyeliğin önemini arttıracaktır.

Outdoor Sigara İlişkisi

Doğa sporları kulüplerinin hepsinin genel politikasında aktivite sırasında sigara içmek yasaktır. Hem bireyler hem de doğa için olması gereken davranış şekli budur. Bu nedenle doğa sporlarının olumlu kazanımlarının başında sağlık için sigara içmemek yaklaşımı görülmektedir. Serbest zamanlarını doğa sporları aktivitelerine katılarak değerlendiren bireyler bu açıdan olumlu yönde etkilenmekte ve yaşam standartlarını arttırabilmektedirler.

Outdoor Rotaları:

Dünyanın hemen her ülkesinde doğa yürüyüşü için işaretlenmiş rotalar bulunmaktadır. Türkiye’de de özellikle doğa yürüyüşlerinde kullanılan rotalar bulunmakta ve hızla sayısı artmaktadır. Bu konu hakkında yazılar yayınlayacağız.

Outdoor Yayınları:

Daha önceki yayınlarımızda Türkiye’de outdoor sektörünün daha yolun başında olduğunu, hızla geliştiğini belirtmiştik. Bu eksiklik outdoor yayıncılığı alanında da kendini göstermektedir. Türkçe dilinde outdoor alanında nitelikli yayın bulmak çok zordur. Bu makale için yararlandığımız ve aşağıda belirttiğimiz tez dışında kapsamlı bir yayına rastlayamadık. Birkaç gezi-turizm-reklam amaçlı dergi dışında bu sektörle ilgili yayın pek bulunmamaktadır. 

Yapılan araştırmalarda katılımcıların doğa sporları ile ilgili yayın takip edip etmedikleri değerlendirildiğinde, yeterli Türkçe yayının olmaması, diğer dildeki yayınları takip edebilmek için yeterli yabancı dil bilmemesi veya bilgiye olan ihtiyacın olmaması gibi nedenlerden dolayı çoğunluğun takip etmediği ortaya çıkmıştır.

Outdoor Motivasyonu:

Outdoor motivasyon etkenlerini insanlarınneden doğa aktivitelerine yöneldiğini daha önce geniş olarak yayınladık. Bireylerin doğa sporları yapma nedenleri zor bir konudur. Doğa sporlarını başlangıçtan profesyonelliğe kadar her seviyede yapan bireylerin outdoor aktivitelerine katılımında etkili olan faktörlerin başında daha çok bireyin fiziksel durumu, kişiliği, sahip oldu imkânlar, moralite (gelir, çevre, arkadaş vs.) sayılabilir.

Bazı araştırmacılar bireyi doğa aktivitelerine yönelten duygunun kişiliği ve içinde bulunduğu durum olduğunu ileri sürerken, bazıları ise ihtiyaçların yanında sosyal, psikolojik, bireysel birçok faktörün de etkili olduğunu savunmuştur.

Bu güne kadar yapılan çalışmalarda elde edilen sonuçlar özetlendiğinde, bireylerin doğa aktivitelerine katılım nedenlerini;

Doğa sevgisi, kalabalıktan, rutinden, aileden ve sorumluluktan kaçma, fiziksel aktivite yapma, yaratıcılık, dinlenme, kendini geliştirme ve yeni beceriler edinme, sosyal ilişki kurma, yeni insanlarla tanışma veya onları gözleme, beklenen olası insanlarla ilişki kurma, aile ile birlikte olma, tanıma-tanınma arzusu, başkalarına yardım etme, sosyal sorumluluk, uyarıcı unsurlar veya davetkâr yapı, sosyal güç elde etmek, kendini gerçekleştirme, mücadele ruhu, başkaldırma, başarı arzusu, rekabet (iç ve dış), zaman öldürme ve sıkıntıdan kurtulma ve entelektüel estetik şeklinde sıralamak mümkündür.

Bireysel farklılık gösterse de katılımcılar; fiziksel gelişim, yenilik arayışı, değişik deneyimler edinme, kendini sınama, kendini geliştirme, yaratıcı olma, sosyalleşme ihtiyacı, dinlenme-rahatlama ihtiyacı, yarışma güdüsünü tatmin, sağlık ve benzeri gibi gerekçelerle doğa etkinliklerine katılmaktadırlar. Bireylerin outdoor etkinliklerine katılımını ayrıca yaşam tarzı, ekonomik durumu, çalışma hayatı, aile hayatı gibi durumlar da etkilemektedir.

Lütfen her hal ve şartta doğadan taraf olun, doğa olmaz ise insan da olmaz.

Her türlü görüş, düşünce, öneri, istek ve geri dönüşleriniz bizim için değerlidir, lütfen yazınız. http://www.turkeyoutdoor.org

Türkiye’nin Outdoor Sayfası

Çoğunlukla yararlanılan Kaynak: Akdeniz Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü “Ayşe Kalkan”’ın hazırladığı “Açık Alan Rekreasyonu, Doğa Sporları Yapan Bireylerin Bu Sporları Yapma Nedenleri: Antalya Örneği” başlıklı Yüksek Lisans Tezi

Türkiye’de Outdoor Sektörü 2

Türkiye’deki outdoor sektörü üzerine bilgiler içeren önceki yazının devamı niteliğindeki bu yazımızda;

Outdoor gelir ilişkisi nedir sorusunun cevabını, 

Outdoor malzemelerinin finansmanını,

Outdoor aktivitelerinde güvenlik konusunu açıklayacağız.

 Outdoor Gelir İlişkisi:

Outdoor kelimesinin içerdiği anlamlar  dikkate alındığında bu soru cevapsız görülebilir. Himalayalarda tırmanış yapmak isteyen bir sporcu ile mahallesindeki parkta yürüyüşe çıkan bir emeklinin outdoor ihtiyaçları farklıdır. Kampçılık yapan bir/kaç kişi ile haftasonu grup veya kulüp olarak birkaç saatlik trekking/hiking etkinliği yapan kişinin de hem yaşları hem de gelir seviyesi çok farklı olabilir. Biz bu yazımızda genel olarak sorulara cevap vermeye çalışacağız. 

Outdoor aktivitelerine katılım ile gelir arasındaki ilişki fırsat teorisi ile açıklanabilir. Bu teoriye göre doğa aktivitelerine katılım oranı outdoor yapılan mekanın ve buradaki kaynakların halka açık olma durumu, ulaşılabilirliği ve maliyeti ile orantılıdır. Yukarıda ifade ettiğimiz gibi Himalayalar ile mahalle parkına ulaşım arasında farklar vardır.

Düşük gelir, maliyetli outdoor aktivitelerine katılımı kendiliğinden azaltacaktır. Düşük gelir doğa faaliyetlerine daha az katılıma olanak sağladığı için bireylerin daha çok başkalarıyla beraber yapacakları etkinlikleri tercih etmesi söz konusudur. Gelir arttıkça bireylerin daha maliyetli etkinlikleri tercih etmesi, etkinliklerdeki katılım sayısını arttırması, daha çok yalnız katılabileceği etkinlikleri tercih etmesi yine fırsat teorisi içinde değerlendirilmektedir.

En Ucuzu Doğa Yürüyüşü (Hiking):

Doğa yürüyüşü/hiking/trekking outdoor aktiviteleri inde en ucuz ve maliyetsiz olanıdır. Özellikle profesyonel olarak hiking veya trekking yapmayanlar için doğada kısa bir gezinti dahi outdoor aktivitesi olarak adlandırılabilir. Doğa yürüyüşçülerinin büyük ölçüde etkinlik için ayrılan bütçeyi yeterli görmeleri yapılan aktivitenin mevcut tasarımıyla düşük bedellere mal olması ve günü birlik etkinliklerin gerektirdiği malzeme gereksiniminin düşük olmasıdır. Doğa yürüyüşü maliyetinin düşüklüğü yanında yüksek psikolojik ve fiziki getirileriyle outdoor faaliyetleri içerisinde ön plana çıkmaktadır. 

Doğa yürüyüşleri daha az malzeme masrafı ve cari harcamalar gerektireceği için, diğerlerinden daha az bütçe ile günübirlik aktiviteler şeklinde yapılabilmektedir. Doğa yürüyüşünde ise kişiler ya etkinliğe kendi malzemeleriyle katılmaktadırlar veya hiç kimseden malzeme almadan malzemesiz katılmaktadırlar. Çoğunlukla doğa yürüyüşü için nitelikli malzeme ya da yüksek seviyede güvenlik tedbiri alma ihtiyacı olmadığı için masrafsızdır.

Kaya tırmanışı ve dağcılıkta kullanılan malzemelerin her etkinlikte deforme olması, eskimesi, malzemenin raf ömrü gibi sebeplerle yüksek malzeme maliyetlerinin ortaya çıkması, etkinliklerin günü birlik faaliyetlere oranla daha uzun sürmesi ve daha fazla maliyet gerektirmesi sebebiyle katılımcıların ayırdıkları bu bütçe yeterli olmamaktadır.

Doğa yürüyüşü yapan bireylerin çoğunluğunun emekliler ve kamu çalışanları olmasının nedeni daha çok serbest zamana sahip olmaları veya bu tur aktivitelerin hafta sonu tatillerinde günübirlik düzenleniyor olması, aktivitenin daha az risk ve fiziksel zorluk içermesidir.

Outdoor Malzemeleri:

Dünya üzerinde ve Türkiye’de artan şehirleşme ile birlikte doğa sporları malzemeleri son yıllarda çeşit olarak artmış, bu nedenle de ulaşılabilirliği kolaylaşmış büyük bir sektör oluşturmuştur. Ülkemizde özellikle 2010’lu yıllardan sonra deyim yerindeyse bu alanda patlama yaşanmaktadır. Outdoor malzeme, Outdoor ayakkabı, Outdoor bot gibi kelimeler günlük olarak arama motorlarında her zaman sıralamaya girmektedir.

Artık birçok malzeme dünyanın her yerinden sipariş edilebildiği gibi dünyanın birçok yerinde malzeme taşımak zorunda olmadan kiralanabilmektedir. Özellikle bütün dünyadan sporcu çeken Himalayaların bulunduğu Nepal ve Hindstan’da dağcılık ve tırmanma ile ilgili ekipmanlar yerel halktan kiralanmakta, malzeme taşıma sıkıntısı aşılmaktadır. Türkiye’de outdoor tedarikçileri yüksek gelişme hızındadır ve bu hızın artarak devam edeceğini öngörebiliriz.

Outdoor ve Güvenlik:

Burada yine ifade etmek gerekir ki outdoor kavramının içerisine tehlikeli ekstrem sporlardan doğada yürümeye kadar olan onlarca çeşit aktivite girmektedir. Dolayısıyla her aktivitenin güvenlik riski ve hazırlık aşaması çok farklıdır. Daha önceki yazılarımızda outdoor ve güvenlik konusunu outdoor ve risk yönetimi başlığı altında 3 ayrı yazı ile incelemiştik. Dileyenler detaylı bilgi için diğer bölümlerdeki yazılarımıza bakabilirler.  

Yapılan araştırmalarda outdoor katılımcılarının çoğunluğunun aktivitelere katılırken güvenlik önlemleri alıyor olması nedeniyle bilinçli ve donanımlı katıldıkları sonucunu ortaya koymaktadır. Bu oranlar kazaların da azalmasını sağlamaktadır.

Güvenlik alanındaki gelişmelerin yol açtığı sonuçlar aktivitelere katılımın yaygınlaşmasını olumlu yönde etkilemektedir. Bununla birlikte kadınların outdoor etkinliklerine katılımda erkeklere oranla zorlandığı ve daha çok güvenlik beklentileri olduğu birçok çalışmada ortaya çıkmıştır.

Doğa sporlarının hepsi değişik riskler içermektedir. Bu nedenle doğaya gitmeden önce iyi bir planlama yapılıp her durum gözden geçirilmeli ve güvenlik önlemleri alınmalıdır. Özellikle acil durum planlaması yapılmalı, bu durumlar değerlendirilip aktivite katılımcılarıyla birlikte tartışılmalı, onlara ne yapacakları aktarılmalıdır. Çünkü katılımcılardan çoğu liderin uyarılarını dikkate alıyorlar.

Doğa yürüyüşü için çok kısa pratik bilgiler içeren brifingler aktivitenin hemen öncesinde verilebilmektedir, bundan dolayı bu aktivitelerde kazalara daha az rastlanmaktadır.

Güvenlikle ilgili bu sporlara özel yasal düzenlemeler olmamasından dolayı bireyler kendi sorumluluklarını almış kabul edilmektedir, ancak bu sporları yaptıran acentelerde ayni yolu izleyip bireylerin riskin farkında olup kendi risklerini üstlendiklerine dair kontrat imzalatmaktadırlar.

Burada ticari organizasyonların yeterli önlem alıp almadıklarını, bireylerin bu aktivitelere katılırken yeterli olup olmadıklarını veya gidilen yerin doğru yer, doğru zamanda olup olmadığını sorgulayan bir otorite bulunmamaktadır. Bunlardan dolayı organize kurtarma operasyonları yapılamamakta, gönüllülükle yürütülmektedir. Buna özel sigortalar yurt dışı destekli olmakta ve oldukça yüksek maliyetler içermektedir.

Her türlü görüş, düşünce, öneri, istek ve geri dönüşleriniz bizim için değerlidir, lütfen yazınız. http://www.turkeyoutdoor.org

Türkiye’nin Outdoor Sayfası

Çoğunlukla yararlanılan Kaynak: Akdeniz Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü “Ayşe Kalkan”’ın hazırladığı “Açık Alan Rekreasyonu, Doğa Sporları Yapan Bireylerin Bu Sporları Yapma Nedenleri: Antalya Örneği” başlıklı Yüksek Lisans Tezi

Türkiye’de Outdoor Sektörü / 1

“Türkiye’nin Outdoor Sayfası” olma amacıyla çıktığımız yolda çok kısa sürede belli bir yere geldik. Yayınlarımızla özellikle outdoor, trekking, hiking, kampçılık kulüplerinin dikkatini çektik. Outdoor aktivistlerinin aradığı sağlam, nitelikli ve kullanılabilir bilgiyi üretmeye devam ediyoruz. Bu yazı dizisinde Türkiye’deki outdoor sektörü ile ilgili bilgi verilecektir.

Giriş:

Outdoor aktiviteleri katılımcılarının doğa sporları ile ilgili yayın takip edip etmedikleri ile ilgili yapılan bilimsel araştırmalarda outdoor/doğa sporları/doğada yenilenme alanlarında yeterli Türkçe yayının olmadığını görmemiz, hem de kişisel outdoor serüvenimizde bu alanda nitelikli bilginin tek bir yerde olmadığını görmemiz üzerine bu alandaki boşluğu doldurmak üzere yayına başladık.

Daha önceki bir yayınımızda Outdoor sektörünü oluşturan ekonomik ve insan kaynaklarını, outdoor sektörünü oluşturan unsurları, Türkiye’deki outdoor sektörü ve outdoor ekonomisinin durumunu kısaca açıklamıştık. Bu yazı dizimizde outdoor ekonomisi ve outdoor sektöründe yer alan insanlar ile ilgili bilimsel veriler ışığında detaylandıracağız.

Kendi şahsi tecrübelerimiz yanında outdoor ve bağlantılı olduğu alanlarda akademik araştırmalar yapıyor, uzun makale ve tezlerden son kullanıcının istifade edebileceği bilgileri bulup yayınlıyoruz. Bugüne kadar olan yayınlarımızda; outdoorun ne demek olduğundan, covide karşı doğa yürüyüşü yapılması gerektiğinden bahsettik. Araştırmacıların ve bilgiye ihtiyaç duyan kişiler için outdoor aktivitelerinin neler olduğunu anlattık, doğa başta olmak üzere her yerde yürümenin sağlığa 40 faydası nedir sorusunun cevabını verdik. Outdoorun nasıl ortaya çıktığını, tarihçesini, outdoorun şehirleşme ile ilişkisini, outdoor felsefesini, sosyolojosini,  motivasyon etkenlerini, doğa turizmi  ve diğer sektörlerle irtibatlarını Türkiye’de ilk defa olarak tek bir sitede toplayıp kullanıcıların hizmetine sunduk. Bunların yanında outdoor sektörünün Türkiye’deki gelişimini, outdoor stres ilişkisinin ne olduğunu, yaşlılık döneminde outdoor aktivitelerine katılımın önemini, outdoor ve doğa aktivitelerinde güvenlik ve risk yönetiminin  önemini ve nasıl olması gerektiğini 3 ayrı yazı ile, kampçılık ile ilgili ihtiyaç olan bütün bilgileri sitemizde yayınladık.

Sosyal Medyada Outdoor:

 İnternet araştırmalarında özellikle facebook sosyal medya sitesinde çok sayıda kulüp, dernek ve topluluk sayfaları bulunduğunu görmekteyiz. Outdoor alanında nitelikli, doğru, akademik ve işe yarar bilgi neredeyse yok gibidir. Outdoor üzerine düşünmeye, akademik yazıları incelemeye ve yazıp yayınlamaya devam ediyoruz. Genel olarak Türkiye’de ve dünyada outdoor faaliyetleri kulüpler ve dernekler çerçevesinde yürütülmektedir. Dernek ve kulüplerin yanında tabii ki bireysel aktivistler de bulunmaktadır. Aktivistler daha çok genç oldukları için instangram bloğunu kullanmakta ve aktivitelerinin görsellerini kitlelerle mpaylaşmaktadır. 

Bu yazı dizisinde genel olarak Türkiye’deki outdoor sektörünün insan kaynaklarını ve özelliklerini bilimsel veriler ışığında açıklayacağız.  

Outdoor Yaş İlişkisi

Doğa sporlarına katılım ile yaş arasında nasıl bir ilişki vardır? Bireyin hangi yaşta olduğu, o bireyin serbest zamanlarını hangi etkinlikleri yaparak geçirdiğini büyük ölçüde etkilemektedir. Bireyin tercih ettiği doğa etkinlikleri çizelgesinde yaş arttıkça bireyin etkinliğe aktif katılımı da azalmaktadır. 

Gençler daha çok güce dayalı ve aktif katılımı gerektiren etkinlikleri tercih ederken, ileri yaşta olanlar daha çok pasif katılımı tercih etmektedirler. Bir başka açıdan bakıldığında ise 20’li yaşlarında açık alan aktivitelerine aktif katılan bir kişi 60’lı, 70’li yaşlarında kampçılık gibi, karavan gezileri gibi daha pasif olunan etkinlikleri tercih etmektedir. Doğa yürüyüşü her yaş kesiminden kişilerin katılacağı doğa etkinliğidir. 

Outdoor Cinsiyet İlişkisi:

Birçok çalışmada cinsiyetin outdoor motivasyonu etkilediği ve erkeklerin bu konuda aile, iş, toplumsal alışkanlıklar gibi sosyal kurumların da desteklediği yapılardan dolayı daha çok doğa aktivitesi tercihlerde daha aktif ve rahat olduğu sonucuna varılmıştır.

Çevresel ve toplumsal koşulların değişmesine paralel olarak dünya genelinde kadınlar için yeni olanakların oluşması, yasal düzenlemelerin yapılması, kadın hareketlerinin etkisi, sağlık ve fiziksel uygunluğun artması ile birlikte kadınların spora katılımında bir artış olmuştur. Fakat bu artış her toplumda ve her kültürde aynı düzeyde değildir. Çünkü bazı ülkelerde toplum baskısı, din ya da aile faktörlerinin etkisiyle kadınlar sportif etkinliklere katılamamaktadır.

Outdoor Yaşanan Çevre/Muhit İlişkisi:

Bireylerin yaşadıkları çevre ile serbest zamanlarını değerlendirmeleri arasında yakın bir ilişki bulunmaktadır. Genel anlamıyla çevre, canlıların içinde yaşadığı, hayati koşullarla bağlı oldukları çeşitli şekillerde etkiledikleri ve etkilendikleri bir ortam olarak tanımlanmaktadır. Aynı zamanda insan da çevrenin bir parçasıdır ve yaşamını onun sayesinde devam ettirmektedir. Önemli olan ise bu değişikliklerin bilinçli ve çevre kaynaklarına uygun kullanım ile olmasıdır

Yaşadıkları çevrede gördükleri, duydukları ve etraflarındaki insanların yaşam tarzları onların yaşantılarını etkilemektedir. Bireyin çevresiyle birlikte ele alınmasının gerekliliğinden dolayı bireylerin yaşadıkları çevre aktivitelere katılımlarını etkiler.

Outdoor Şehirleşme İlişkisi:

Bu konuyu da önce detaylı olarak yazmıştık. Kentleşmenin getirdiği ağır yükler de (kirlenme, gürültü, ulaşım zorlukları, stres vb. gibi) bireylerin doğaya yöneliminin arttığı fikrini desteklemektedir.

Outdoor aktivitelerine katılım her geçen yıl artmaktadır.  Araştırmalarda katılım zamanları çok kısa olarak çıkmaktadır. Araştırma sonuçlarına göre uzun süredir bu aktiviteleri yapanların oranının düşük olmasının nedeni aktivitelerin yaygınlaşmaya yeni başlaması, malzemeye ulaşılabilirliğin zor olması, doğaya ulaşımın olmaması, eğitimin olmaması, doğaya gidilen yerlerle ilgili düzenlemelerin olmaması ve güvenlik eksikliğidir.

Son yıllarda doğa sporları aktivitelerini düzenleyen gerek gönüllü kuruluşların gerek resmi kuruluşların sayısının artması, teknolojinin ve malzemeye ulaşılabilirliğin artması, mobilitenin artması, doğa sporlarının toplumdaki popülaritesinin artması ve daha birçok nedenden dolayı doğa sporları rekreasyonu ilgi odağı olmaya başlamıştır. Buradan son yıllarda aktivite katılımlarının desteklendiği ve yaygınlaştığı sonucu çıkmaktadır. Bu nedenle bireyler serbest zamanları ve ekonomik değerleri elverdiği ölçüde doğa sporları aktivitelerine katılmaktadırlar.

Not: Resimler internetten sosyal medya sitelerinden alınmıştır.

Her türlü görüş, düşünce, öneri, istek ve geri dönüşleriniz bizim için değerlidir, lütfen yazınız. http://www.turkeyoutdoor.org

Türkiye’nin Outdoor Sayfası

Çoğunlukla yararlanılan Kaynak: Akdeniz Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü “Ayşe Kalkan”’ın hazırladığı “Açık Alan Rekreasyonu, Doğa Sporları Yapan Bireylerin Bu Sporları Yapma Nedenleri: Antalya Örneği” başlıklı Yüksek Lisans Tezi 

Outdoor Ekonomisi 1

Outdoor’un Ekonomisi

Outdoor’un ekonomik yapısını açıklayabilmek için öncelikle outdoor’un tanımını, motivasyonlarını, gelişimini ve outdoor doğa etkileşimi faaliyetlerinin neler olduğunu görmek lazımdır.

Outdoor Sektörü Nedir?

Yukarıdaki bağlantıların üzerine aklımıza gelen soru şudur? Outdoor bir ekonomik sektör müdür?

Evet, ekonomik fayda ve hareket yaratan bir sektördür. Outdoor bütün uygulama çeşitleriyle ekonomik bir olayı oluşturmamaktadır. Ancak, geniş iş yatırımlarına yol açması ve çeşitli harcamalara neden olması Outdoor/doğa etkileşimi ve sporları olayına ekonomik bir kategori olarak bakılmasına sebep olmuştur. Ekonominin temel içeriğinin (örneğin, talep, ücret, maliyet, değerlilik, etkiler) outdoor/doğa etkileşimi ve sporlarına uygulanabilirliği tartışmalıdır, ancak outdoor/doğa etkileşimi ve sporları birçok alanda önemli bir ticari hareketlilik sağlamak suretiyle hem gelir elde etmek, hem de elde edilen gelirin harcanması için ekonomik ortam oluşturmaktadır.

Outdoor ekonomisi

Outdoor’un ekonomik değerinin oluşturulmasında öncelikle bireyin outdoor/doğa etkinliklere katılabilecek bir serbest zaman yaratabilmesinin mümkün olup olmadığı, eğer zaman ayırabilecekse, bunun süresinin belirlenmesi önemli olmaktadır. Günümüz toplumlarında çoğunlukla insanların serbest zamanları kendi iradeleri dışında (çalışma saatlerinin zorunlu ayarlanması ve buna bağlı olarak diğer aktif etkinlik zamanlarının belirlenmesi gibi) ekonomik, sosyal veya diğer faktörlerin etkisiyle belirlenmektedir.

Outdoor/doğa etkileşimi ve sporlarının ekonomik değeri arasındaki bağlantının uygun düzlemde oluşturulması uzun zaman almıştır. Ekonomik açıdan açık alan Outdoor/doğa etkileşimi ve sporları analizlerinin yapılmasında oldukça zorluklar ve uyum sorunları vardır. Ekonominin temel içeriğinin (örneğin, talep, ücret, maliyet, değerlilik, etkiler) Outdoor/doğa etkileşimi ve sporlarına uygulanabilirliği tartışmalıdır.

Ekonomistler, Outdoor/doğa etkileşimi ve sporları arz ve taleplerini ekonominin iyileştirilmesinin ve çevre ve insanlarla bağlantısını kurarak bütünleştirebilmenin farkına varmışlardır.

Outdoor Sektörünü Oluşturan unsurlar nelerdir?

Genelde Outdoor/doğa etkileşimi ve sporları özelde ise Outdoor/doğa sporları bir sektördür. Açık alan Outdoor/doğa etkileşimi ve sporları endüstrisi, Outdoor/doğa sporları etrafında oluşur, hizmet pazarlamasının tüm özelliklerini gösterir ve hizmetteki dağıtım kanalının benzeri bir dağıtım kanalı söz konusudur.

Ağrı Dağı

Burada satıcılar, dağıtıcı kanal ve alıcılar vardır. Bir de bütün bu çerçeve içine malzeme sağlama ve tesisler de dahil edilmelidir. Dağıtım kanalları, Outdoor/doğa aktivitelerden herhangi birinin gerekli malzemelerinin üretilmesi veya hizmetinin tüketiciye yani alıcıya ulaştırılmasına yardımcı olan özel ve tüzel pazarlama kişi ve kuruluşlarıdır .

Outdoor/doğa etkileşimi ve sporları endüstrisi ve sektörü bireyin aktivite katılımı için evinde plan yapıp ayrılmasıyla tekrar evine dönüşü arasında geçen süre içerisindeki etkinlik boyunca ihtiyaç duydukları,

  • internetten araştırma yaptığı sitelerin yayımlayıcıları ve sitelerin tıklanma sayısı,
  • aktivite esnasında giyilecek kıyafetlerin temini,
  • aktivite boyunca gereken beslenme gereksinimlerinin temini,
  • aktivitenin yapılacağı yere ulaşımı sağlayacak acentalar,
  • toplu ulaşım araçlarının ayarlanması,
  • reklam ve propaganda,
  • konaklama,
  • yeme-içme,
  • aktiviteye bağlı olarak faydalanacakları tüm bu tesislere mal ve hizmet tedarikinde bulunan işletmeler,
  • faydalanılacak tüm tesisler,
  • aktivite esnasında yapılacak kayıtların çekimi ve paylaşımı için kullanılan sosyal medya kanalları,
  • hizmet sektöründe çalışan insan kaynağını ifade eden yapıdır.

Örneğin, Outdoor/doğa aktiviteri kapsamında İran’da Demavend Dağı’na gitmek için Türkiye’de yaşayan bir dağcı evinden çıkmadan yanına alacağı malzemelerini listeleyip temin edecek, yanına alamayacaklarını gittiği yerden nasıl temin edeceğini bilecek, uçakla gitmek için bileti, havaalanına ulaşımı, malzemeleri için ödeyeceği extrası, gittiği yerde dağa ulaşıncaya dek yapacağı yolculuk, orada kalacağı yerler, oralarda yeme-içmeler, dağa çıkarken kiralayacağı katır, çıkış izni için ödeyeceği para, zorunlu rehberlik hizmeti, başına gelebilecek acil bir durumda satın alabileceği sigorta ve geri dönüşünü tamamen kendisi planlayabileceği gibi, evinden alınıp evine dönünceye kadar olan bu aktiviteyi herhangi bir acenteden da satın alabilir.

İşte bu hizmetlerin hepsini üreten işletmeler bir araya geldiğinde Outdoor/doğa etkileşimi ve sporları endüstrisini oluşturur. 

Türkiye’de Outdoor Sektörü:

Ülkemiz doğal kaynakların zenginliği ve çeşitliliğinden dolayı yoğun bir turizm hareketliliği yaşamaktadır. Değişik Outdoor/doğa etkileşimi ve sporları için gelen turistlerin birçoğu doğa sporları aktivitelerine katılmaktadırlar. Hatta bazıları sadece aktivite gerçekleştirmek için gelmektedirler. Bu nedenle turist giriş-çıkışının olması ekonomi içinde de arz ve talepleri arttırmakta ve katkı sağlamaktadır.

Geldikleri yerlerde konaklama, yeme-içme, tarihi yerleri ziyaret ve bu nedenle giriş ücretleri ödeme, araç kiralama, yerel obje alımı gibi birçok ekonomik değeri olan hareket gerçekleşmektedir.

Outdoor Sektörüne Örnek Bölgeler

Outdoor hareketliliği ve ekonomik katkısı içinde belli başlı örnekler olarak:

Likya Yolu

 Antalya’ya dünya standartlarında boltlanmış olan ve farklı dillerde guideları (rehber kitapları) bulunan spor tırmanış rotalarının olmasından dolayı yazın çok sıcak günleri hariç uzun bir dönem sadece spor tırmanış yapmak için gelen turist sayısı her geçen gün artmaktadır. Bu bölgede sadece bu kişilere yönelik olarak inşa edilmiş pansiyon gibi konaklama yerleri mevcuttur. Aynı zamanda dünyaca meşhur ve her geçen gün popülaritesi artan Fethiye’den Antalya’ya veya ters istikamette yürüyerek zaman zaman dağlar tepeler, zaman zaman dereler sahiller aşılan tarihi Likya Yolu da yürüyüşçüleri çekmektedir. Hatta bu nedenle profesyonelce düzenlenen turlar mevcuttur. Her geçilebilecek köy üzerinde konaklama veya sadece yemek için pansiyon, butik otel, restoran, kamping gibi yerler bulunmaktadır.

Ağrı ilinde bulunan Ağrı Dağı da sadece dağcıların 5000 metrenin üzerinde olması nedeniyle yüksekliğinden dolayı her mevsim yerli yabancı turistin geldiği ve bu insanlara yönelik işletmelerin bulunduğu bir yerdir. Dağa çıkmak amacıyla gelen insanlar ulaşımın uzun sürmesinden dolayı orada konaklayıp öyle yola devam etmektedirler. 

Büyük bir tarihi öneme sahip İshak Paşa Sarayı da yakın olduğu için buraya gelen ziyaretçilerin uğrak noktası olmaktadır.

İshakpaşa

Erzurum’da 2011 Erzurum Winter Universiade (Dünya Üniversitelerarası Kış Oyunları)’nın düzenlendiği Palandöken Dağı kayak için yapılmış olan modern tesisleri ve konaklama yerleriyle özellikle Rus turistlerin geldikleri bir yer olmuştur. 

Rize, Artvin ve Erzurum üçgeninde bulunan Kaçkar Dağları yazın ve kışın dağcıların, yürüyüşçülerin, yüksek irtifa dalgıçlarının, heliski (helikopter kayakçıları) yapanların, tur kayakçılarının ve daha birçok insanın geldiği bir yerdir.

Çok farklı Outdoor/doğa etkileşimi ve sporları aktivitelerin gerçekleştirildiği bu geniş alanda gelen katılımcılara yönelik tesisler ve hizmetler neredeyse sınırsızdır. Bu dağlardan beslenen Çoruh Nehri yüksek debisinden ve zorlu rapidlerinden dolayı rafting için tercih edilen dünyanın sayılı nehirlerindendir.

Yine çok talep edilen turlardan biri de Niğde, Kayseri ve Adana il sınırları içinde bulunan Aladağlar uzun translar, kuş gözlemciliği, duvar tırmanışları, dağcılık, tur kayağı, trekking ve daha birçok aktivitenin yapıldığı bir yerdir. Bu nedenle kurulmuş çok sayıda işletme mevcuttur.

Diğer bölgelerimizde onlarca daha örnek yer almakta olup, zaman içerisinde bu blogda yayınlanacaktır.

Tur şirketleri her tür desteği sağlamaktadırlar, bu amaçla yerel 31 halkın da gelir elde etmesi için onlarında yemek, konaklama gibi verebilecekleri hizmetler değerlendirilmektedir. 

Her türlü görüş, düşünce, öneri, istek ve geri dönüşleriniz bizim için değerlidir, lütfen yazınız. http://www.turkeyoutdoor.org

Türkiye’nin Outdoor Sayfası

Çoğunlukla yararlanılan Kaynak: Akdeniz Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü “Ayşe Kalkan”’ın hazırladığı “Açık Alan Rekreasyonu, Doğa Sporları Yapan Bireylerin Bu Sporları Yapma Nedenleri: Antalya Örneği” başlıklı Yüksek Lisans Tezi