Amasya’da Kültür Sanat

Amasya Yöresel Ağzı

Amasya

Amasya Yöresel Kına Türküsü

Taksi gelir dura dura,
Gornasını çala çala,
Dizlerine vura vura,
Anam beni gelin mi eddin.

Hanı bu gızın anası,
Önünde mumlar yanası,
Yeşil yaprahdan gınası,
Anam beni gelin mi eddin.

Atladı geçdi eşiği,
Sufrada galdı gaşşığı,
Büyük evin yahaşığı,
Anam beni gelin mi eddin.

Duz gabını duzsuz goyan,
Anasını gızsız goyan,
Böyük evi ıssız goyan,
Anam beni gelin mi eddin.

Atımın guyruğu duğüm,
Uğrunüyüm duğüm duğüm,
Ayrılıh gunleri bugün,
Anam beni gelin mi eddin.

Çatdılar ocah daşını,
Bişirin düğün aşını,
Çağır gelsin gardaşını,
Anam beni gelin mi eddin.

Ekmek goydum dasdara,
Elimi kesdi desdere,
Mevlam sabırlar gösdere,
Anam beni gelin mi edin,

Binen atın eyisine,
İnen evin birisine,
Mekdup yazın dayısına,
Anam beni gelin mi eddin.

Baba gızın çohmuyudu,
Bir gız sana çohmuyudu,
Kör olacısa emmiler,
Hiç oğlunuz yohmuyudu.
Amasya

Amasya Yöresel  Manileri

Bir dalda iki elma,
Biri al birin alma,
Alnına yazılmışım,
İsder al isder alma,

Kavah senden uzun yoh,
Dallarında üzüm yoh,
Seni sevdim seveli,
Başgasında gozüm yoh.

Halayda gordüm seni,
Boyundan bildim seni,
Bir gulünü gohlamadan,
Ellere vermem seni.

Elekler eler geçer,
Kalbimi deler geçer
Yaşım kuçükdür ama,
Ahlımdan neler geçer.

Pınar başı subaşı,
Ben isdemem onbaşı,
Olursa subay olsun,
Dosda düşmana garşı,

Koprünün altı çiçek,
Sevenler ölmeyecek,
Benim sevdiğim oğlan,
Birinci içmeyecek.

Mercimek gatma aşa,
Heves etme oynaşa,
Severlerde almazlar,
Sonra gaharlar başa.

Çaydanlıhda çayım var,
Demlenecek neyim var,
Çoh gamlanma ganyana,
Üç aylıh bebem var.

Gapılar ganat ganat,
Ben söyleyim sen anlat,
Allı pullu Ankara,
Sevdiğim sana amanet.	

Irmaktan geçemiyom,
Az doldur içemiyom,
Üç beş dostu görünce,
Yazmadan edemiyom.

Amasya'nın elması.
Hoştur yari sarması,
Kadehle olmaz bu iş,
Doldur bu bakır tası.

İşkefen pek yumuşak,
Gerdanın pamuktan ak,
Ne haldeyim bir bilsen,
Çöz hırkam, sineme bak.

Yoğurdunu çaldın mı?
Selamını aldın mı?
Şu benim feryadımı,
Sen hiç kale aldın mı?

Helkeciler boş geliyor,
Sesin bir hoş geliyor,
Ulan domuzun kızı,
Gözün taşı deliyor.

Keşkeği vur fırına,
Pişiriversin yarına,
Yalnız yeme sevdiğim,
Haber sal dostlarına.

Irmakta çimen güzel,
Düşüme giren güzel,
Ya mendil salla ya el,
Hakçası yanıma gel.

Semaverler kaynasın,
Gençler simsim oynasın,
A kız senin cilvene,
Bu can nasıl dayansın?

Amasya Yöresel Giyimi

Amasya Yöresel kıyafetleri

Amasya Merkez ve köylerinde birden fazla geleneksel giysi kullanılmaktadır. Ancak özgünlüğü açısından Amasya’nın yöresel kıyafeti olarak kabul görmüş olan Göynücek İlçesi Ilısu Köyü geleneksel kadın kıyafeti buraya alınmıştır.Yöresel 10 parça kıyafet; – Melez Goynek – Morlu Tuman – Zıbın (üçetek) – Cepken – Yelek – Kuşak – Çarpana – Fes – Pullu Yemeni – Çorap – Çarık gibi parçalardan oluşmaktadır. Eskiden kullanılan nakışlı yün çorap ve çarık günümüze ulaşmamıştır.

Amasya Yöresel Kıyafetler Melez Göynek; pamuk ya da ipekten yapılmış bir iç giysisidir. Kollar bileğe kadar uzun, etek boyu diz hizasında olan göyneğin önleri ve yanları renkli iplerle kimi zaman bitkisel kimi zamanda geometrik desenlerle işlenmiştir. Göyneğin iki yakası da “lamba“ motifiyle süslenmiştir. İşlemelerin üzerine beyaz parlak pullar dikilmiştir. Yaka düğme aracılığıyla kapatılır.

Amasya Yöresel Kıyafetler Zıbın (üç etek); kutnu kumaştan içi astarlı olarak dikilir. Kenarları oylumludur.

Amasya Yöresel Kıyafetler Cepken (sarı kollu yelek); genellikle sarı renkli kumaştan dikilmiş içi astarlı, bel hizasında, kol ağızları siyah kumaştan ve bilekleri kırmızı manşetle tamamlanmıştır. Omuzdan bileğe kadar çeşitli desenlerin mevcut olduğu cepken oldukça süslüdür. Muska, lamba, çiçek gibi motiflerin yer aldığı süslemelerde boşluklar, renkli, genellikle siyah minik bez parçalarının içine büyük parlak bir pul konularak kola tutturulmuş süslerle doldurulur. Cepkenin göğüs ve sırtına yelek giyilmesinden dolayı süs yapılmamıştır.

Amasya Yöresel Kıyafetler Yelek (delme); genellikle siyah renkli ve içi astarlıdır. Süslemelerde siyah kumaşın üzerine kırmızı ve sarı renkli parçalar “lamba“ denilen motifle aplike edilmiştir. Bunların üzeride pullarla süslenir. Sırtın tam ortasına da yine boncuk ve pullardan çeşitli süsler yapılır. Yeleğin sağ göğse gelen kısmına “aynalı cep“ denilen ve eskiden ayna konulan bir süsleme yapılır. Sol göğse gelen kısmında sadece “lamba“ motifleri vardır. Yelek bel hizasında olur ve yine bel hizasında bir düğmeyle önü kapatılır. Cepken ve yeleğin yakaları içe giyilen “melez göyneğin“ yaka süslerini kapatmayacak şekilde dikilmiştir.

Amasya Yöresel Kıyafetler Kuşak; genellikle kırmızı ya da bordo renklerde olan kuşak yünden dokunmuştur. Kenarları püsküllü olan bu kuşak üçgen bir şekilde katlanarak uzun kısmı arkaya gelecek şekilde bele sıkıca bağlanır. Kuşak bağlandıktan sonra “üçpeş enterenin“ peşleri ortasından tutup (tek kenardan) kuşağın içine tutturulur. Bunun üzerine de yine tezgâhlarda 3-4 cm dokunmuş ve genellikle üzeri boncuklarla süslenmiş “çarpana“ denilen kolon bağlanır. Çarpınanın kalçaya gelecek kısmına ponpon takılır.

Amasya Yöresel Kıyafetler Tuman (Morlu tuman); el tezgâhlarında dokunmuş üstü beyaz dizden aşağısı mor ya da bordo renkli iplikten yapılmıştır. Aralara siyah “tahta“lar konulmuştur. Renkli kısım aynı zamanda genellikle yeşil, sarı renkli iplerden yapılmış ponponlarla süslenmiştir. Tumanın beli “uçkur“ denilen bağla bele bağlanır.

Amasya Yöresel Kıyafetler Fes; oldukça süslü yapılmış bir başlıktır. Pamuklu bir kumaş kafaya giyilecek şekilde dikilir. Tepe kısmına yuvarlak çapı 3-4 cm bir metal yerleştirilir. Tepeden alın hizasına kadar inen boncuklar dizilir. Boncuklar genelde tek renktir ve ikili sırayla tepeden aşağıya sarkıtılmış vaziyettedir. Başlığın alın hizasına gelen kısmına altın ya da “eski para“ (lira) dizilir. Bocuklu başlığın üstüne de pullu yemeni örtülür. Ayaklara; yünden örülmüş diz altına kadar nakışlı çorap ve çarık giyilir, ancak bu çorap ve çarık günümüze ulaşmamıştır. Takılar ve Süsler Beşibirlik, bilezik, yüzük, para kesesi, gümüş kemer, küpe ve cıngıl denilen gümüş alınlıklar takı ve süs olarak kullanılmaktadır.


Outdoor Türkiye

Türkiye’nin Outdoor Sayfası olarak özellikle outdoor turizminde büyük eksiklik olarak gördüğümüz illerin tek tek tanıtımı, illerde yapılabilecek outdoor aktiviteleri, outdoor ürün satan firmalar, kamp alanları, doğal güzellikler, yürüyüş rotaları gibi bütün bilgileri içeren bir yazı dizisine başladık.

Turkeyoutdoor

Bu yazı dizimizde bulunduğunuz veya tatil amaçlı gittiğiniz ilde öncelikle yapabileceğiniz doğa aktivitelerinin, aktivite bölgelerinin, kamp alanlarının, tarihi ve turistik mekanların tam ve en geniş listelerini oluşturup okuyucumuzun kullanımına sunuyoruz.

Özellikle kampçılardoğa severler, karavancılardoğa tatilcileri, macera turizmikültür turizmi ve outdoor ekstrem sporları yapanlar için en çok aranan bilgileri derlemeye gayret gösteriyoruz.

Listede gördüğünüz eksiklikleri ve eklenmesini istediğiniz bilgileri iletişim sayfamızda bulunan kanallardan bize ulaştırabilirsiniz.

Amasya’da bulunan tarihi turistik ve doğal yerlerin listesi ve tanıtımı, Amasya kamp alanları, Amasya mutfağını oluşturan lezzetler için aşağıdaki yazılarımıza göz atın.


Bütün outdoor aktivitelerinde ve doğa sporlarında güvenlik öncelikle sizin sorumluluğunuzdadır. Hiçbir makale veya video, doğru pratik eğitim ve şahsî deneyimin yerini alamaz. Özellikle outdoor ekstrem sporlarda kendi kişisel güvenliğinizden öncelikli olarak siz sorumlusunuz. Her zaman kişisel güvenliğinizi, birlikte olduğunuz takımın uyum ve güvenliğini ön planda tutun.

Her durumda doğadan taraf olun, çevreyi temiz tutun, vahşi hayvanlara, vahşi yaşamın devam ettiği doğaya kesinlikle zarar vermeyin. Tarihi ve turistik mekanlara zarar vermeyin, çöplerinizi yanınızda götürün.

Lütfen sadece okuduğunuz makale değil outdoor ve doğaya dair yayınlanmasını ve irdelenmesini istediğiniz her konu hakkında iletişim sayfamızdaki bağlantıları kullanarak bize yazın. Outdoor aktiviteleri ve macera turizmi hakkında en son bilgileri almak için sitemizi takip ediniz. 

Türkiye’nin Outdoor Sayfası

http://www.turkeyoutdoor.org

Etiketler:  Amasya Gezilecek yerler, Amasya Gezi Rehberi, Amasya gezilecek yerler listesi, Amasya gezi, Amasya gezecek yerler, Amasya gezi yazısı, Amasya  turizm, Amasya turizm bürosu, Amasya tarihi yerler, Amasya ne yenir nereler gezilir. Amasya ne yenir nerede yenilir, Amasyada ne yapılır, Amasya otelleri, Amasya Gezilecek Yerler,  Amasya Gezi Rehberi,  Amasya Gezilecek Yerler Listesi,  Amasya Gezi,  Amasya Gezecek Yerler,  Amasya Gezi Yazısı,  Amasya  Turizm,  Amasya Turizm Bürosu,  Amasya Tarihi Yerler,  Amasya Ne Yenir Nereler Gezilir, Amasya Ne Yenir Nerede Yenilir, Amasya’da Ne Yapılır,  Amasya Otelleri,  Amasya’da Gezilecek Doğal Yerler,  Amasya Gezilecek Yerler, Amasya Gezilecek Çarşı,  Amasya Gezilecek Yerler Doğa, Amasya Gezilecek Doğal Yerler, Amasya Gezilecek Doğal Yerler Haritası, Mersin Gezilecek Yerler,  Amasya’da Gezilecek Mekanlar, Amasya Merkezde Gezilecek Yerler,  Amasya’da Gezilecek Tarihi Yerler,  Amasya Gezilecek Yerler, Türkiye’nin En Geniş Gezi Rehberi,   Amasya Seyahat Rehberi,   Amasya Şehir Gezi Rehberi,  Türkiye Gezi Rehberi,  İstanbul Gezi Rehberi, Amasya Görülmesi Gereken Yerler,  Amasya Turizm Rehberi, Türkiye Gezi Ve Tatil Rehberi,  Doğa Ve Kültür Turları, Amasya  Turizm Ve Tanıtım,  Amasya Bölgesindeki En İyi Gezilecek Yerler,   Amasya’da Nereye Gidelim?, Amasya’da Bir Günde Ne Yapılır?,  Amasya İlinin Doğal Güzellikleri Nelerdir?,  Amasya Merkezde Neler Var?, Amasya Ziyaretinde Gezilecek En Popüler Yerler,  Amasya’da Ne Yenir?,  Amasya Gezilecek En Popüler Yerler, #gezi, #travel, #turkey, #seyahat, #gezgin, #doğa, #nature, #tatil, #istanbul, #türkiye,  #instagood,  #travelphotography, #holiday, #kamp, #photo,  #instagram,#photooftheday,#traveller, #manzara, #gezilecekyerler, #travelgram, #camping, #objektifimden,   #instatravel, #trip, #traveling, #aniyakala, #antalya, #fotoğraf, # Amasya, #seyahatblog, #seyahatname,#seyahatblogu, #seyahatnotlari, #photography,#seyahatblogger, #seyahataski, #seyahattutkusu, #seyahatet, #seyahatseverizbiz, #seyahatdefteri, #seyahatetmeklazim, #seyahatetmesanati, #seyahatacentasi,#seyahatkonsept, #seyahatfotografciligi, #seyahatrehberim, #seyahatfoto, #seyahatimvar, #Amasya #seyahatcantasi, #seyahatetmek, #Amasya, #kamp, Amasya Alçak Köprü,  Amasya Arkeoloji Müzesi,  Amasya Kalesi, Amasya Kaplıca ve İçmeleri, Amasya Saat Kulesi , Amasya Aynalı Mağara, Amasya Baraklı Şelalesi, Amasya Bayezid Paşa Cami, Amasya Bimarhane (Darüşşifa), Amasya Borabay Gölü, Amasya Burmalı Minare Camisi ve Cumudar Türbesi, Amasya Çağlayan Köprüsü, Amasya Çakallar Tepesi, Amasya Çelebi Mehmet Medresesi ve Saat Kulesi, Amasya Çilehane Camisi, Amasya Ferhat ile Şirin Aşıklar Müzesi ve Su kanalı, Amasya Fethiye Camii, Amasya Gök Medrese ve Gökmedrese Cami, Amasya Gümüşlü Cami, Amasya Halifet Gazi Kümbeti, Amasya Haliliye Medresesi, Amasya Harşena Dağı ve Pontus Kralları Kaya Mezarları, Amasya Hazeranlar Konağı Müze Ev, Amasya İmaret Kültür Merkezi, Amasya Kadılar Türbesi, Amasya Kapı Ağa (Büyük Ağa) Medresesi, Amasya Kız Kayası Kanyonu, Amasya Kızlar Sarayı, Amasya Küçük (Ayas) Ağa Cami ve Külliyesi , Amasya Künç Köprü, Amasya Magdinus ve Helkıs Köprüleri, Amasya Mehmet Paşa Camii ve Külliyesi, Amasya Merzifon Bedesteni ve Merzifonlu Kara Mustafa Paşa Cami, Amasya Minyatür Amasya Müzesi, Amasya Saraçhane Camii, Amasya Saraydüzü Kışla Binası Milli Mücadele Müzesi, Amasya Sultan II. Bayezid Külliyesi, Amasya Şehzade Yolu ve Şehzadeler Müzesi, Amasya Şeyh Hamdullah Yazı Tarihi ve Hüsn-i Hat Müzesi, Amasya Taşhan ve Bakırcılar Çarşısı, Amasya Terziköy Kaplıcaları, Amasya Torumtay Camii ve Türbesi , Amasya Yalıboyu Evleri, Amasya Yedikuğular Kuş Cenneti (Yedikır Baraj Gölü), Amasya’da Bulunan Müzeler ve Ören Yerleri, Amasya’da Bulunan Tarihi Yapılar, Amasya Efsaneleri, Amasya Festivalleri, Amasya Yöresel Deyimleri, Amasya Yöresel Ağzı, Amasya Halk İnançları, Amasya Yöresel  Bilmeceleri, Amasya Yöresel Yöresel Halk Oyunları, Amasya Yöresel El Sanatları, Amasya Yöresel Evlenme Adetleri, Amasya Türküleri, Amasya Kültürel Etkinlikleri, Amasya Yöresel Giyimi

2 thoughts on “Amasya’da Kültür Sanat

Bir Cevap Yazın Cevabı iptal et

error: Content is protected !!
Copy Protected by Chetan's WP-Copyprotect.